Wojskowa_Akademia_Medyczna -
)
Wojskowa_Akademia_Medyczna -
)
Wojskowa Akademia Medyczna im. gen. dyw. Bolesława Szareckiego – nieistniejąca obecnie akademia wojskowa, działajaca w latach 1957-2003 w Łodzi, kształcąca oficerów służby zdrowia (lekarzy, lekarzy-dentystów, farmaceutów i psychologów) dla potrzeb wojska.

Historia

Formalne tradycje Wojskowej Akademii Medycznej wywodzą się z Wojskowej Szkoły Sanitarnej w Warszawie kształcącej oficerów służby zdrowia, utworzonej rozkazem ministra Spraw Wojskowych w 1922 r. W 1925 szkołę tę połączono z Wojskowym Instytutem Sanitarnym i ze Szpitalem Ujazdowskim i przemianowano na Oficerską Szkołę Sanitarną. W 1928 roku szkołę przemianowano na Szkołę Podchorążych Sanitarnych. Szkoła ta funkcjonowała pod tą nazwą aż do wybuchu II wojny światowej. Ogółem w przedwojennych wojskowych szkołach medycznych przeszkolono blisko 500 oficerów-lekarzy. Ok. 120 z nich poległo w czasie wojny, a wielu z nich było ofiarami zbrodni w Katyniu, Starobielsku i Ostaszkowie (jednostki medyczne należały zwykle do służb tyłowych, znajdujących się na terenach zajętych podczas Wojny Obronnej 1939 r. przez Armię Czerwoną). 35 absolwentów wojskowych szkół medycznych zostało odznaczonych Krzyżem Virtuti Militari za męstwo na polach bitewnych.
Po upadku Polski, na Zachodzie Europy powstawały polskie ośrodki kształcące kadry medyczne dla Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Należały do nich: Centrum Wyszkolenia Sanitarnego działające w Coëtquidan i w Combourg we Francji (listopad 1939 – czerwiec 1940), Obóz Uniwersytecki dla żołnierzy polskich z 2 Dywizji Strzelców Pieszych w Winterthur w Szwajcarii, którzy studiowali na Wydziale Medycznym Uniwersytetu w Zurychu (1940-1946) oraz Polski Wydział Lekarski na Uniwersytecie w Edynburgu w Szkocji (1941-1949). Ogółem dyplomy lekarskie w Szwajcarii i Szkocji zdobyło ponad 300 lekarzy wojskowych, a 35 obroniło prace doktorskie.
Wojskowa_Akademia_Medyczna -
W 1944 r. utworzono na Uniwersytecie w Lublinie Katedrę Medycyny Wojskowej, która działała do 1946 r. Jej funkcje przejęła założona w 1946 r. w Łodzi Wojskowo-Medyczna Szkoła Felczerów. W roku 1950 utworzono przy łódzkiej Akademii Medycznej specjalny Fakultet Wojskowo-Medyczny, spełniający rolę zalążka przyszłej Akademii Wojskowej, kształcący lekarzy wojskowych. W roku 1957 na podstawie uchwały nr 477/57 Rady Ministrów z 7 listopada minister Obrony Narodowej wydał 19 maja 1958 rozkaz nr 03/org powołujący WAM od 1 lipca 1958. W początkach swej działalności Akademia w znacznej mierze korzystała z zasobów (personelu, katedr, zakładów i klinik) cywilnej Akademii Medycznej w Łodzi. Bazą kliniczna WAM stały się Centralne Szpitale Kliniczne MON w Łodzi (przy ul. Żeromskiego i w Warszawie, przy ul. Szaserów). Proces usamodzielniania się Akademii Wojskowej pod względem struktury naukowo-dydaktycznej i etatowej trwał do około 1968 roku. W latach 70. i 80. Akademia rozwijała własną kadrę i bazę naukowo-dydaktyczną i budowała swoją pozycję dydaktyczną i naukową tak w kraju, jak i za granicą.
Program kształcenia studentów WAM obejmował przedmioty medyczne w pełnym zakresie przewidzianym dla odpowiednich wydziałów uczelni medycznych, przedmioty ogólnowojskowe oraz wojskowo-medyczne. Studenci WAM kształcili się jako podchorążowie. Studia medyczne odbywali także, po zdaniu egzaminów wstępnych, żołnierze zawodowi w określonym przedziale wiekowym. Znaczącą rolę w procesie dydaktyczno-wychowawczym realizowanym w WAM odgrywała kadra profesorska rekrutująca się jeszcze z czasów przedwojennych, a tradycje poprzedniczek WAM były kultywowane w mniej lub bardziej oficjalny sposób (czego dowodem jest m.in. nadanie jej w 1975 r. imienia gen. Szareckiego – wybitnego chirurga wojskowego, uczestnika wojen rosyjsko-japońskiej w 1905 r., polsko-bolszewickiej w 1920 oraz bitwy pod Monte Cassino – postaci kontrowersyjnej dla ówczesnych władz politycznych). Stąd też w 1992 r. na terenie WAM odbyła się uroczystość z udziałem absolwentów przedwojennych szkół wojskowo-medycznych, Ministra Obrony Narodowej RP oraz przewodniczącego ds. Duszpasterstwa Służby Zdrowia kard. Fiorenzo Angelliego z Watykanu, w trakcie której w sposób formalny przekazano do łódzkiej uczelni tradycje, dokumenty i pamiątki wojskowych uczelni medycznych z czasów przedwojennych oraz tych, które funkcjonowały w okresie wojny.
Restrukturyzacja od lat 90. polskich sił zbrojnych, zwłaszcza zaś ich redukcja liczebna, wymusiła poważne zmiany w Akademii. Zmniejszano liczbę jednostek organizacyjnych, liczbę etatów (w tym etatów naukowych i dydaktycznych), zredukowano poważnie limity naboru na studia. Równocześnie obniżano budżet uczelni.
W obliczu wszystkich tych cięć i ograniczeń pod koniec lat 90. przekształcono WAM w uczelnię wojskowo-cywilną otwierając w latach 1998-1999 dwa zaoczne kierunki studiów dla słuchaczy cywilnych: zdrowie publiczne oraz fizjoterapia. Wkrótce Ministerstwo Obrony Narodowej wprowadziło radykalną reformę wyższego szkolnictwa wojskowego. Dla Akademii reforma ta sprowadzała się praktycznie do jej likwidacji, ponieważ zdecydowano o wstrzymaniu resortowego systemu kształcenia lekarzy wojskowych. W wyniku tych decyzji, chcąc utrzymać akademicki status uczelni i nie zaprzepaścić kilku dziesięcioleci pracy naukowej władze WAM podjęły w pierwszym półroczu 2002 r. rozmowy z władzami cywilnej Akademii Medycznej w Łodzi w sprawie utworzenia po połączeniu obu uczelni wspólnego Uniwersytetu Medycznego. Projekt ten został zrealizowany z powodzeniem i od roku 2003 Wojskowa Akademia Medyczna przestała istnieć (równocześnie w ramach swoistej fuzji obu uczelni zlikwidowano cywilną łódzką Akademia Medyczna) po wykształceniu przez 44 lata funkcjonowania sześciu tysięcy oficerów – lekarzy, stomatologów i farmaceutów (oraz przez krótki okres czasu także psychologów klinicznych). Działalność Wojskowej Akademii Medycznej jest obecnie kontynuowana przez Wydział Wojskowo-Lekarski Uniwersytetu Medycznego w Łodzi, który w programie nauczania uwzględnia specyfikę potrzeb medycznych służb mundurowych, jak również statutowo przejął dotychczasowe tradycje wojskowych uczelni medycznych.
Odznaki absolwenckie
Grafika:Oznaka cwsan wzór 1922 (do1939).JPG|Wojsk.Szk.Sanitarna 1922-1939 Grafika:Oznaka absolwencka WAM 1957-1991.jpg|WAM 1957-1991 Grafika:Oznaka wam 1992 do 2002.JPG|WAM 1992-2002 Grafika:Oznaka absolwencka wam 1995-2002.JPG|WAM 1995-2002

Komendanci WSS, OSS, SPS w Warszawie oraz
Polskiego Wydziału Lekarskiego w Edynburgu

1922-1929: gen. bryg. dr med. Stefan Bolesław Józef Hubicki (1877-1955)
1925-1925: gen. bryg. dr med. Bronisław Jakesch (1866-1935)
1925-1926: gen. bryg. dr med. Franciszek Zwierzchowski (1873-1949)
1929-1931: gen. bryg. dr med. Zygmunt Gilewicz (1880-1960)
1931-1933: płk dr med. Władysław Osmólski (1883-1935)
1933-1939: płk dr med. Ksawery Maszadro (1887-1970)
1941-1943: płk prof. dr med. Antoni Jurasz (1882-1961)
1943-1945: mjr prof. dr med. Tadeusz Rogalski (1881-1957)
1945-1949: mjr prof. dr med. Jakub Rostowski (1884-1971)

Komendanci – rektorzy Wojskowej Akademii Medycznej

1958-1965: gen. bryg. prof. dr hab. med. Marian Garlicki (1908-2002)
1965-1972: gen. bryg. prof. dr hab. med. Wiesław Łasiński (ur. 1915)
1972-1975: płk doc. dr hab. med. Józef Barancewicz (1925-1997)
1975-1978: gen. bryg. prof. dr hab. med. Jerzy Bończak (1928-1988)
1978-1981: płk prof. dr hab. med. Tadeusz Brzeziński (ur. 1929)
1981-1991: gen. bryg. prof. dr hab. med. Władysław Tkaczewski (ur.1925)
1991-1998: gen. bryg. prof. dr hab. med. Henryk Chmielewski (ur. 1934)
1998-2002: płk prof. dr hab. med. Jan Chojnacki (ur. 1943)
2002-2003: płk prof. dr hab. med. Krzysztof Zeman (ur. 1951)

Doktorzy honoris causa Wojskowej Akademii Medycznej

  • 1973 – Marian Mieczysław Garlicki
Doktor wszechnauk lekarskich, profesor zwyczajny Akademii Medycznej w Warszawie, rektor WAM w latach 1958-1965, chirurg, ortopeda, traumatolog, generał brygady w stanie spoczynku.
  • 1973 – Marian Stanisław Stefanowski
Doktor wszechnauk lekarskich, emerytowany profesor zwyczajny Akademii Medycznej w Łodzi, i jej wieloletni rektor, współtwórca WAM, chirurg i pedagog.
  • 1975 – prof. zw. dr med. Antoni Falkiewicz (1901-1977)
Doktor wszechnauk lekarskich, emerytowany profesor zwyczajny Akademii Medycznej we Wrocławiu, senior internistów polskich, zasłużony kardiolog.
  • 1975 – Mieczysław Kędra (1914-1976)
Doktor medycyny, profesor zwyczajny Akademii Medycznej w Lublinie, były naczelny internista WP, zasłużony klinicysta – kardiolog, uczony i nauczyciel akademicki.
  • 1976 – Witold Zawadowski
Doktor wszechnauk lekarskich, emerytowany profesor zwyczajny Akademii Medycznej w Warszawie, współtwórca radiologii polskiej, zasłużony nauczyciel akademicki i uczony.
  • 1976 – Augustyn Dolatkowski
Doktor wszechnauk lekarskich, emerytowany profesor nadzwyczajny WAM, pionier wojskowej medycyny morskiej.
  • 1978 – Dymitr Aleksandrow
Doktor nauk medycznych, profesor zwyczajny, członek rzeczywisty PAN, współtwórca warszawskiej szkoły kardiologicznej, pionier elektrokardiografii, pierwszy komendant Instytutu Kształcenia Podyplomowego Wojskowej Akademii Medycznej w Warszawie, generał brygady.
  • 1978 – Mikołaj Genadijewicz Iwanow
Członek korespondent Akademii Nauk Medycznych ZSRR, komendant Wojskowej Akademii Medycznej w Leningradzie i jej profesor, generał – pułkownik, specjalista w dziedzinie organizacji i taktyki służby zdrowia.
  • 1978 – Jan Karol Kostrzewski
Doktor nauk medycznych, profesor zwyczajny, wybitny specjalista w dziedzinie epidemiologii i chorób zakaźnych, prekursor wychowania zdrowotnego, członek rzeczywisty PAN.
  • 1981 – Stanisław Aleksander Pokrzywnicki
Doktor nauk medycznych, profesor zwyczajny Centrum Kształecenia Podyplomowego WAM w Warszawie, współtwórca polskiej szkoły anestezjologicznej i intensywnej opieki medycznej, wybitny uczony i nauczyciel akademicki w zakresie anestezjologii .
  • 1983 – Wiesław Łasiński
Profesor zwyczajny WAM, były rektor WAM w Łodzi i AM w Gdańsku, lekarz-chirurg i wybitny anatom, generał brygady.
  • 1983 – Fiodor Iwanowicz Komarow
Profesor Moskiewskiego Instytutu Medycznego im. I.S. Sieczenowa, były Szef Służby Zdrowia Ministerstwa Obrony ZSRR, lekarz internista, organizator, pedagog, generał – pułkownik.
  • 1986 – Jan Leńko
Profesor zwyczajny, Kierownik Kliniki Urologicznej AM w Krakowie, współtwórca Wojskowej Akademii Medycznej, jej pierwszy prorektor ds. nauki i pierwszy komendant Instytutu Chirurgii WAM, były naczelny urolog WP.
  • 1986 – Jan Pruszyński
Profesor zwyczajny, były Naczelny Chirurg WP, szef Katedry i Kliniki Chirurgicznej WAM, pionier nowych technik kardiochirurgicznych, twórca pierwszej w wojskowej służbie zdrowia szkoły torakochirurgicznej.
  • 1988 – Hans Rudolf Gestewitz
Komendant Wojskowej Akademii Medycznej b. Narodowej Armii Ludowej (b. NRD) w Bad Saarow, profesor otolaryngologii, generał – porucznik służby medycznej, specjalista orzecznictwa wojskowo-lekarskiego.
  • 1989 – Witold Janusz Rudowski
Profesor i wieloletni kierownik Kliniki Chirurgii Instytutu Hematologii w Warszawie, członek rzeczywisty PAN, b. prezes Towarzystwa Chirurgów Polskich, chirurg-transfuzjolog, doktor honoris causa Akademii Medycznej w Poznaniu, Warszawie, Łodzi i Wrocławiu oraz Uniwersytetu w Edynburgu.
  • 1990 – Jan Andrzej Chomiczewski
Były dziekan Wydziału Lekarskiego oraz szef Katedry i Zakładu Mikrobiologii Lekarskiej Wojskowej Akademii Medycznej, profesor mikrobiolog-epidemiolog, były prezes Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Mikrobiologów.
  • 1992 – Peter Kynaston Thomas
Profesor neurologii w Londynie i Narodowego Szpitala Queen Square, honorowy członek Polskiego Towarzystwa Neurologicznego, współpracownik Kliniki Neurologicznej i Neurochirurgicznej Wojskowej Akademii Medycznej w Łodzi.
  • 1992 – Enrique Mendez jr
Profesor medycyny, były zastępca Lekarza Wojsk Lądowych Armii USA, asystent sekretarza obrony ds. zdrowia za prezydentury George'a Busha , specjalista organizacji wojskowych służby zdrowia w dziedzinie interny, chirurgii i chorób zakaźnych w warunkach polowych, generał dywizji.
  • 1998 – Władysław Tkaczewski
Były rektor Wojskowej Akademii Medycznej, profesor zwyczajny nauk medycznych (kardiolog i gastroenterolog) wybitny klinicysta, dydaktyk i organizator, generał brygady w st. spoczynku, doktor honoris causa Wojskowej Akademii Medycznej w Leningradzie w 1988 r.
  • 1998 – Sylwester Czaplicki
Były komendant Centrum Kształcenia Podyplomowego WAM w Warszawie, były Naczelny Internista WP, profesor zwyczajny nauk medycznych, kardiolog i badacz metod elektro- i radiodiagnostycznych w kardiologii.
  • 1999 – Josef Fusek
Prorektor Wojskowej Akademii Medycznej w Hradec Kralove, jej były rektor, profesor farmakologii, specjalista toksykolog, członek Rady Naukowej Uniwersytetu Karola w Pradze i Uniwersytetu w Hradec Kralove, przedstawiciel wojskowej służby zdrowia Republiki Czeskiej w strukturach NATO w Brukseli.
  • 1999 – Stanisław Ludwik Barański
Profesor zwyczajny medycyny, były wieloletni komendant Wojskowego Instytutu Medycyny Lotniczej w Warszawie, członek Międzynarodowej Akademii Astronautycznej oraz Nowojorskiej Akademii Nauk, cytofizjolog i specjalista medycyny lotniczej i kosmicznej.
  • 1999 – Jan Roman Haftek
Profesor zwyczajny medycyny, ordynator Kliniki Urazów Układu Nerwowego Stołecznego Centrum Rehabilitacji w Konstancinie, były kierownik Kliniki Neurochirurgii Wojskowej Akademii Medycznej w Łodzi, członek Zarządu Europejskiego Stowarzyszenia Towarzystw Neurochirurgicznych i Komisji Nauk Neurologicznych PAN.
  • 2000 – Antonin Seigneuric
Profesor zwyczajny medycyny, Generalny Inspektor Wojskowej Służby Zdrowia i Komendant Szkoły Służby Zdrowia Armii Francuskiej w Lyonie, generał dywizji. Specjalista w zakresie medycyny lotniczej i kardiologii, inicjator współpracy wojskowej służby zdrowia Francji i Polski, zwłaszcza uczelni medycznych w Lyonie i Łodzi.
  • 2001 – Leszek Cieciura
Profesor zwyczajny medycyny, członek Polskiej Akademii Nauk, były prorektor WAM ds. nauki, wieloletni kierownik Zakładu Histologii i Embriologii WAM, pionier badań w zakresie mikroskopii elektronowej, pierwszy promowany przez Radę Wydziału Lekarskiego WAM doktor medycyny.
  • 2001 – Zofia Wanda Krawczykowa
Profesor zwyczajny medycyny, były wieloletni kierownik Instytutu Narządów Zmysłu i Kliniki Okulistycznej Wojskowej Akademii Medycznej, naukowiec i klinicysta okulistyki, zwłaszcza w zakresie neurookulistyki, urazów narządu wzroku i problemów krążenia krwi w siatkówce i naczyniówce, zasłużony dydaktyk.
  • 2001 – Kornel Stanisław Gibiński
Profesor zwyczajny medycyny, były prorektor ds. nauki Śląskiej Akademii Medycznej w Katowicach i wieloletni kierownik jej Klinik  Chorób Wewnętrznych i Gastroenterologii, członek PAN, PAU, Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego i Centralnej Komisji Kwalifikacyjnej, doktor honoris causa pięciu uczelni, w tym WAM w 2001 r., internista, gastroenterolog, etyk.
  • 2003 – Zdzisław Ruszczak
Profesor zwyczajny medycyny, członek PAN, naczelny specjalista-dermatolog WP, były prorektor WAM ds. klinicznych i szef Zespołu Katedr Klinicznych, wieloletni kierownik Katedry i Kliniki Dermatologicznej WAM, naukowiec, klinicysta i dydaktyk.
  • 2002 – Kazimierz Trznadel
Profesor zwyczajny medycyny, członek PAN, Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego, naczelny specjalista WP w dziedzinie toksykologii, były dziekan, prorektor ds. klinicznych i kierownik kliniki chorób wewnętrznych w WAM, naukowiec, klinicysta i dydaktyk zwłaszcza w zakresie interny, nefrologii i toksykologii.

Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.