Czytaj więcej"/> Drukuj
Jacques Chaban-Delmas (ur. jako Jacques Delmas) (7 marca 1915 - 10 listopada 2000) - francuski polityk.
Urodził się w średnio zamożnej rodzinie, ale dzięki uporowi samotnie wychowującej go matki mógł zdobyć dobre wykształcenie. W czasie II wojny światowej służył początkowo w armii, a po klęsce Francji w czerwcu 1940 roku działał w ruchu oporu. W czasie Powstania Paryskiego był delegatem Wolnej Francji i to on przyjmował kapitulację hitlerowskiego komendanta Paryża. Awansowano go wtedy ze stopnia porucznika do generała brygady. W czasie wojny jego pseudomin brzmiał Chaban, więc po wyzwoleniu dodał go sobie do nazwiska.
Po wojnie związał się z ruchem gaullistowskim i z jego ramienia został w 1947 roku wybrany merem Bordenaux. Urząd ten pełnił - co było fenomenem we francuskiej polityce - aż do 1995 roku. Niedługo po wyborze wyrzucono go z Partii Radykalnej, która nie chciała mieć w swoich szeregach gaullistowskiej V kolumny.
W 1958 roku został pierwszym przewodniczącym Zgromadzenia Narodowego V Republiki. Zaś w 1969 premierem przy prezydencie Pompidou.
Sytuował się na lewicy ruchu i planował - jako premier - przeprowadzić wiele postępowych reform, natrafiając jednak na sprzeciw konserwatysty Pompidou. W 1972 roku ustąpił, po konflikcie z prezydentem, z urzędu.
Po jego śmierci w 1974 roku został kandydaten ruchu gaullistowskiego na prezydenta. Ale w decydującym momencie opuścił go klan pompidoulistów pod wodzą Jacquesa Chiraca, który przeszedł na stronę Valerego Giscarda d'Estaing. Chaban zajął dopiero trzecie miejsce za nim i Francois Mitterrandem.
W 1978 roku ponownie wybrano go na przewodniczącego Zgromadzenia Narodowego.
Słynął z tężyzny fizycznej. Jego następca na urzędzie premiera - Pierre Messmer - oświadczył nawet, że nie jest skoczkiem i nie powinno się oczekiwać po nim takich niedorzeczności.
Jako jeden z nielicznych gaullistów poparł zatwierdzony ostatecznie projekt liberalizacji przepisów dotyczących przerywania ciąży.
Materiał wydrukowany z portalu zgapa.pl dnia 2021-07-24 04:03:47