Czytaj więcej"/> Drukuj
Adam Michnik (ur. 17 października 1946 w Warszawie), redaktor naczelny Gazety Wyborczej – gdzie publikuje niekiedy pod pseudonimem Andrzej Zagozda oraz Andrzej Jagodziński, jeden z czołowych organizatorów nielegalnej, demokratycznej opozycji w Polsce, w latach 1968-1989, historyk, eseista, publicysta polityczny. Jest w Polsce osobą niezwykle wpływową i jednocześnie kontrowersyjną, budzącą niekiedy gorące emocje społeczne i polityczne.

Edukacja

Adam Michnik urodził się w rodzinie przedwojennych działaczy KPP: Ozjasza Szechtera i Heleny Michnik, ma braci – Stefana mieszkającego w Szwecji i Jerzego mieszkającego w USA (Nowy Jork).
W szkole podstawowej był aktywnym członkiem Hufca Walterowskiego ZHP, prowadzonego przez Jacka Kuronia. W czasie nauki w liceum ogólnokształcącym, po likwidacji Hufca Walterowskiego w 1961, założył wraz z kilkoma innymi wychowankami tego hufca dyskusyjny Klub Poszukiwaczy Sprzeczności, w którym rozczarowani rzeczywistością PRL-u młodzi ludzie dyskutowali nad sposobami jej naprawy.
W 1964 roku rozpoczął studia na Wydziale Historii Uniwersytetu Warszawskiego. Już rok później został zawieszony w prawach studenta za rozpowszechnianie wśród kolegów listu otwartego do członków PZPR autorstwa Jacka Kuronia i Karola Modzelewskiego, w którym autorzy wzywali do rozpoczęcia naprawy systemu politycznego w Polsce. Drugi raz został zawieszony w 1966 za zorganizowanie spotkania dyskusyjnego z Leszkiem Kołakowskim, który został kilka tygodni wcześniej wyrzucony z PZPR za krytykę jej władz.
W marcu 1968 roku został ostatecznie relegowany z uczelni za aktywny udział w tzw. Wydarzeniach Marcowych, czyli protestach studentów i środowiska akademickiego, zapoczątkowanego zdjęciem przez cenzurę inscenizacji "Dziadów" A. Mickiewicza ze sceny Teatru Narodowego. Wkrótce po relegowaniu został aresztowany i skazany na 3 lata więzienia za "wybryki chuligańskie", polegające w istocie na uczestniczeniu w Wydarzeniach Marcowych.
Po zwolnieniu z więzienia na mocy amnestii z roku 1969 otrzymał zakaz kontynuowania jakichkolwiek studiów wyższych. Dopiero w połowie lat 70. pozwolono mu kontynuować studia, które ukończył eksternistycznie na Wydziale Historii Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Działalność opozycyjna

Po zwolnieniu z więzienia, najpierw pracował przez dwa lata na stanowisku zwykłego spawacza w Zakładach im. Róży Luksemburg, a następnie, z rekomendacji Jacka Kuronia, został osobistym sekretarzem Antoniego Słonimskiego.
Po strajkach w Radomiu, w 1976 zaangażował się w działalność Komitetu Obrony Robotników, jednej z najbardziej znanych organizacji opozycyjnych lat 70., stając się, obok Jacka Kuronia, jednym z najbardziej akywnych działaczy opozycji. W latach 1977-1980 był też jednym z pomysłodawców i założycieli Towarzystwa Kursów Naukowych.
W latach 1977-1989 był redaktorem niezależnych pism wychodzących w tzw. drugim obiegu (czyli nielegalnie, poza cenzurą): Biuletyn Informacyjny, Zapis, Krytyka oraz członkiem kierownictwa największej, podziemnej oficyny wydawniczej: NOWa.
W latach 1980-1989 był doradcą Regionu Mazowsze NSZZ "Solidarność" i Komisji Hutników "Solidarności".
W Stanie Wojennym, w grudniu 1981 został najpierw internowany, a następnie po odmowie podpisania tzw. "lojalki" i zgody na dobrowolne opuszczenie kraju, został postawiony w stan oskarżenia i osadzony w areszcie pod zarzutem "próby obalenia ustroju socjalistycznego". W areszcie przebywał bez wyroku do 1984 na skutek celowo przedłużanego przez prokuraturę procesu. W areszcie podjął wielotygodniową głodówką protestacyjną, domagając się zakończenia lub umorzenia jego sprawy i uznania go za więźnia politycznego. W 1984 na mocy amnestii jego sprawa została umorzona, co spowodowało wypuszczenie go z aresztu.
W 1985 został ponownie aresztowany i tym razem skazany na 3 lata więzienia – za udział w próbie zorganizowania strajku w Stoczni Gdańskiej im. Lenina. Już w następnym roku został jednak uwolniony, ponownie na mocy amnestii.

Działalność od 1989

W 1988 został doradcą na nieformalnego Komitetu Koordynacyjnego Lecha Wałęsy, a następnie członkiem Komitetu Obywatelskiego. Uczestniczył aktywnie w przygotowaniach, negocjacjach wstępnych, a następnie obradach Okrągłego Stołu w 1989.
Po Okrągłym Stole otrzmał od Lecha Wałęsy misję zorganizowania dużej, ogólnopolskiej gazety codziennej, mającej być "organem" Komitetu Obywatelskiego przed zbliżającymi się wyborami. Gazeta ta w ramach uzgodnień okrągłostołowych została nazwana Gazetą Wyborczą "Solidarność", gdyż miała funkcjonować tylko do końca wyborów do sejmu w 1989. Po zorganizowaniu tej gazety na bazie zespołu dziennikarskiego nielegalnego Biuletynu Informacyjnego, Adam Michnik został jej redaktorem naczelnym.
W wyborach do sejmu kontraktowego 4 czerwca 1989 został posłem z listy Komitetu Obywatelskiego przy Lechu Wałęsie.
Zarówno jako poseł, jak i redaktor Gazety Wyborczej aktywnie wspierał rząd premiera Tadeusza Mazowieckiego, jak też jego kandydaturę przeciw Lechowi Wałęsie w prezydenckiej kampanii wyborczej w 1990. Po rozpadzie Komitetu Obywatelskiego i porażce Tadeusza Mazowieckiego nie angażował się już bezpośrednio w politykę, w kolejnych wyborach parlamentarnych (1991 r.) nie kandydował, koncentrując się na działalności redaktorskiej i publicystycznej. Pod jego rządami Gazeta Wyborcza została przekształcona w najbardziej poczytną i wpływową gazetę codzienną w Polsce. Na bazie majątku tej gazety powstała spółka Agora S.A., która aktualnie (maj 2004) jest jednym z największych koncernów medialnych w Polsce, dysponując obok Gazety Wyborczej kilkoma innymi tytułami tygodników, portalem internetowym gazeta.pl, agencją reklamy zewnętrznej oraz udziałami w kilkunastu stacjach radiowych. Sam Adam Michnik nie objął – według znanych oświadczeń udzielanych w wywiadach prasowych – ani jednego udziału w spółce "Agora", nie piastuje też, oprócz redaktora naczelnego, żadnego stanowiska zarządczego w tej spółce, co jest ewenementem w polskim życiu gospodarczym. Udziały przyznane Michnikowi są przechowywane przez "Agorę".
Od momentu pojawienia się określenia gruba linia w exposé premiera Mazowieckiego z września 1989 r., co zapoczątkowało postrzeganie tego faktu jako wprowadzenie polityki obiegowo zwanej grubą kreską, jest zwolennikiem i obrońcą tego terminu. Na łamach "Gazety Wyborczej" i korzystając ze swoich osobistych wpływów starał się chronić gen. Wojciecha Jaruzelskiego i gen. Czesława Kiszczaka przed społeczno-polityczno-sądową kampanią rozliczeniową dotyczącą różnych okresów sprawowania przez nich obu funkcji partyjnych i państwowych w okresie Polski Ludowej, postulując szybkie i sprawne rozstrzygnięcie wytoczonych im procesów karnych oraz zaprzestanie nagonki prasowej. Ważnym elementem tej akcji był głośny wywiad Pożegnanie z bronią. Adam Michnik - Czesław Kiszczak przeprowadzony przez Agnieszkę Kublik oraz Monikę Olejnik i opublikowany w "Gazecie Wyborczej" 3 lutego 2001.
27 grudnia 2002 r. Adam Michnik oraz Paweł Smoleński opublikowali, znaną w wielu kręgach Warszawy od początku, tzw. aferę Rywina, której kulisy miała rozpracować specjalnie do tego celu powołana komisja sejmowa.
Jesienią 2004 Michnik z powodów zdrowotnych zrezygnował z czynnego udziału w redagowaniu Gazety Wyborczej, przekazując swój głos w kolegium redakcyjnym Helenie Łuczywo.

Nagrody i wyróżnienia

Dorobek publicystyczny

Stosunki międzynarodowe

Materiał wydrukowany z portalu zgapa.pl dnia 2021-08-01 23:18:40