Rh - Pd - Ag
 
Ni
Pd
Pt  
 
 
Pallad -

Dane ogólne
Nazwa, symbol, l.a.*Pallad, Pd, 46
Własności metalicznemetal przejściowy
Grupa, okres, blok10 , 5, d
Gęstość, twardość12023 kg/m3, 4,75
Kolorsrebrzystobiały
Własności atomowe
Masa atomowa106,42 u
Promień atomowy (obl.)140 (169) pm
Promień kowalencyjny131 pm
Promień van der Waalsa163 pm
Konfiguracja elektronowahref="Krypton_(pierwiastek).html" title="Krypton (pierwiastek)" >Kr4d10
e- na poziom energetyczny2, 8, 18, 18
Stopień utlenienia±1
Własności kwasowe tlenkówśrednio zasadowe
Struktura krystalicznaregularna ściennie
centrowana
Własności fizyczne
Stan skupieniastały
Temperatura topnienia1828,05 K
(1554,90 °C)
Temperatura wrzenia3236 K
(2963 °C)
Objętość molowa8,56×10-3 m3/mol
Ciepło parowania357 kJ/mol
Ciepło topnienia17,6 kJ/mol
Ciśnienie pary nasyconej1,33 Pa (1825 K)
Prędkość dźwięku3070 m/s (293,15 K)
Pozostałe dane
Elektroujemność2,20 (Pauling)
1,35 (Allred)
Ciepło właściwe244 J/
Przewodność właściwa9,5×106 S/m
Przewodność cieplna71,8 W/
I Potencjał jonizacyjny804,4 kJ/mol
II Potencjał jonizacyjny1870 kJ/mol
III Potencjał jonizacyjny3177 kJ/mol
Najbardziej stabilne izotopy*
izotopwyst.o.p.r.s.r.e.r. MeVp.r.
102Pd 1,02% stabilny izotop z 56 neutronami
103Pd {syn.} 16,97 dni w.e.   103Rh
104Pd 11,14% stabilny izotop z 58 neutronami
105Pd 22,33% stabilny izotop z 59 neutronami
106Pd 27,33% stabilny izotop z 60 neutronami
107Pd {syn.} 6,5×106 lat β- 0,033 107Ag
108Pd 26,46% stabilny izotop z 62 neutronami
110Pd 11,72%' stabilny izotop z 64 neutronami
Tam, gdzie nie jest zaznaczone inaczej,
użyte są jednostki SI i warunki normalne.
*Wyjaśnienie skrótów:
l.a.=liczba atomowa
wyst.=występowanie w przyrodzie,
o.p.r.=okres połowicznego rozpadu,
s.r.=sposób rozpadu,
e.r.=energia rozpadu,
p.r.=produkt rozpadu,
w.e.=wychwyt elektronu

Chemia > Pierwiastek chemiczny > H - He - Li - Be - B - C - N - O - F - Ne - Na - Mg - Al - Si - P - S - Cl - Ar - K - Ca - Sc - Ti - V - Cr - Mn - Fe - Co - Ni - Cu - Zn - Ga - Ge - As - Se - Br - Kr - Rb - Sr - Y - Zr - Nb - Mo - Tc - Ru - Rh - Pd - Ag - Cd - In - Sn - Sb - Te - I - Xe - Cs - Ba - La - Ce - Pr - Nd - Pm - Sm - Eu - Gd - Tb - Dy - Ho - Er - Tm - Yb - Lu - Hf - Ta - W - Re - Os - Ir - Pt - Au - Hg - Tl - Pb - Bi - Po - At - Rn - Fr - Ra - Ac - Th - Pa - U - Np - Pu - Am - Cm - Bk - Cf - Es - Fm - Md - No - Lr - Rf - Db - Sg - Bh - Hs - Mt - Ds - Rg - Uub - Uut - Uuq - Uup - Uuh - Uus - Uuo


Pallad (Pd, łac. palladium) to metal z X grupy pobocznej.
Posiada 25 izotopów z przedziału mas 96-116. Trwałe są izotopy 102, 104-106, 108 i 110, które tworzą też naturalny skład izotopowy tego pierwiastka.
Występuje w skorupie ziemskiej w ilości 6x10-4 ppm głównie jako zanieczyszczenie rud miedzi i cynku.
Odkryty w roku 1803 przez Williama Hyde Wollastona, w Londynie. Nazwa pierwiastka pochodzi od planetoidy Pallas.
Najbardziej przydatnymi związkami palladu są kwas palladowy i trispallad (Pd(PPh3)3) oraz ich pochodne organometaliczne, które są stosowane dość powszechnie jako katalizatory wielu reakcji chemicznych.
Pallad nie ma istotnego znaczenia biologicznego.
W postaci czystej jest to lśniący, srebrzysto-szary metal, kowalny i ciągliwy. Nie reaguje z wodą i powietrzem. Rozpuszcza się w silnych kwasach i zasadach. Łatwo absorbuje gazowy wodór, gdyż rozmiary "dziur" w jego sieci krystalicznej dobrze odpowiadają wielkości cząsteczek H2. Stosowanie jako tzw. "gąbki wodorowej" jest jedynym praktycznym zastosowaniem go w formie czystej.
To właśnie z powodu absorbujących własności palladu wybuchła niegdyś afera z tzw. zimną syntezę jądrową.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.