Stefan_Czarniecki -

Stefan Czarniecki (1599-1665)
Jan Stefan Czarniecki herbu Łodzia (ur. w roku 1599 w Czarncy koło Włoszczowej - zm. 16 lutego 1665 w Sokółce na Ukrainie) wybitny polski dowódca wojskowy; wojewoda ruski od roku 1657, kijowski od 1664, hetman polny koronny (1665).
W wojsku polskim od 1621, walczył pod komendą Stanisława Koniecpolskiego w czasie kampanii szwedzkiej (1626-29), a potem w walkach z Bohdanem Chmielnickim (1648-55). Niestety podczas bitwy pod Żółtymi Wodami dostał się do niewoli tatarskiej i został wywieziony na Krym. W roku 1649 został wykupiony z niewoli. Walczył później wielokrotnie z kozakami i wojskami tatarskimi, odosząc liczne rany.
W czasie Potopu szwedzkiego (1655-1660) pozostał wierny królowi i w znacznym stopniu to dzięki niemu Jan Kazimierz mógł, po pokonaniu Szwedów, powrócić do Polski na tron. Wykazał kunszt dowódczy i strategiczny wypracowując i doprowadzając do doskonałości technikę wojny podjazdowej ("wojna szarpana"), głównie prowadzonej dzięki oddziałom partyzanckim. W roku 1655 bronił przez 3 tygodnie Krakowa, jednak pozbawiony posiłków musiał opuścić miasto. Później mianowany niezależny dowódcą objął prowadzenie całej kampanii. Początkowa klęska w bitwie pod Gołębiem 18 lutego 1656 roku, spowodowała zmianę taktyki obranej przez Czarnieckiego. W walkach ze Szwedami brały także udział oddziały chłopskie, które Czarniecki wezwał do walki. Pokonał wojska szwedzkie pod Warką (1656), Bydgoszczą i Tucholą. Dzięki niemu wojska sprzymierzeńca Szwedów, Jerzego II Rakoczego skapitulowały pod Czarnym Ostrowem w 1657 roku. W końcu wojska szwedzkie ustępowały z terytorim Polski, ale Czarniecki walczył z nimi dalej na Pomorzu. W latach 1658-59 był dowódcą oddziałów polskich w wyprawie do Danii przeciw wojskom szwedzkim Karola X Gustawa.
Stefan_Czarniecki -

Smierć Czarnieckiego - obraz Leopolda Loefflerda
(powiększ)

Po wojnie ze Szwedami Czarniecki został wezwany na wschodnie rubieże Rzeczypospolitej gdzie w roku 1660 pobił armię rosyjską pod Połonką i Basią. Sejm z roku 1661 roku podziękował Czarnieckiemu za jego wojenne zasługi. Zmarł wkrótce po mianowaniu go na hetmana polnego koronnego w 1665 roku. Jest pochowany w rodzinnej wsi Czarnca w pięknym kościele ufundowanym przez niego samego. Na przeciwko kościoła w Czarńcy park dworski, z kamieniem, upamiętniającym Czarnieckiego.
Stefan Czarniecki jest polskim bohaterem narodowym i wzorem patriotyzmu. Tekst polskiego hymnu narodowego wspomina jego imię. Literatura naukowa: Stefan Czarniecki, Adam Kersten, 1599-1665, Warszawa 1963 Historya Stefana na Czarncy Czanieckiego Wojewody kijowskiego hetmana polnego koronnego przez Ks. Michała Krajewskiego s.p.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.