Efekt Coriolisa jest to efekt występujący w obracających się układach odniesienia. Polega ona na zaburzeniu toru ciał poruszających się w takim układzie. Zaburzenie to zdaje się być wywołane jakąś siłą (dlatego efekt Coriolisa nazywany jest najczęściej siłami Coriolisa), w rzeczywistości jest jednak spowodowany ruchem układu odniesienia. Wartość tej "siły" wynosi:
\[{\bold F}_{Cor}=2m{\bold v}\times {\bold\omega} \]
Oznaczenia: m - masa ciała, v - jego prędkość, ω - prędkość kątowa układu, natomiast \[\times \] - iloczyn wektorowy.
Efekt Coriolisa jest widoczny również na powierzchni Ziemi. Jak wynika ze wzoru - efekty Coriolisa są wprost proporcjonalne do masy i prędkości ciała, są także większe kiedy ciało jest bliżej bieguna, a na Równiku nie występują. Na północ od Równika powodują zbaczanie poruszających się obiektów w prawo, a na południe - w lewo.
Efekt ten nie jest zazwyczaj odczuwalny, objawia się jedynie przy długotrwałych procesach lub działa na poruszające się bardzo swobodnie ciała. A oto przykłady jego wpływu:
  • na półkuli północnej wiatr ma tendencję do skręcania w prawo, a na południowej - w lewo;
  • na półkuli północnej mocniej podmywane są prawe brzegi rzek (odpowiednio: na południowej - lewe);
  • na półkuli północnej wiry wodne oraz antycyklony poruszają się zgodnie z ruchem wskazówek zegara (na południowej - przeciwnie).
Dla przykładu: jeśli z określonego miejsca na półkuli północnej zacznie przemieszczać się ku biegunowi masa powietrza, to napływając nad obszary o malejącej prędkości liniowej będzie w stosunku do nich napływać nie z południa, lecz z południowego zachodu, Im dalej, tym większa będzie przewaga kierunku zachodniego. Z punktu widzenia obserwatora na ziemi wygląda to jak działanie siły skierowanej z zachodu na wschód. Siłę tę nazywamy właśnie siłą Coriolisa.
Efekty Coriolisa muszą być także brane pod uwagę przez artylerzystów,osoby nawigujące lot samolotów, rakiet, itp.
Odkrywcą efektu Coriolisa był francuski inżynier i matematyk Gaspard-Gustave Coriolis.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.