Zespół paranoiczny (dawniej paranoja prawdziwa, obłęd) - z grec. para - "obok, poza" i noos - "rozum, sens" - obecnie, według ICD-10, nazywana zespołem paranoicznym (reakcją paranoiczną). W DSM-IV zespół ten nosi nazwę zespół urojeniowy ("delusional disorder"). Są to usystematyzowane urojenia (najczęsciej prześladowcze i oddziaływania, rzadziej wielkościowe lub inne).
Reakcja paranoiczna czasem dotyka osoby głuche i niedosłyszące (zaburzenia homilopatyczne), u których zaburzenie powoduje zła komunikacja z innymi osobami, niepewność co do ich intencji. Reakcji sprzyjają także paranoicznych (paranoidalne) cechy osobowości (zaburzenia osobowości), sytuacja nagłego lub przewlekłego stresu psychologicznego, nadużywanie alkoholu, izolacja (np. więzienna, przez barierę językową, w trakcie samotnych, wielomiesięcznych wypraw). Ze względu na treść urojeń zespoły paranoiczne dzieli się na:
  • inividia - paranoja zazdrości
  • querulatoria - paranoja pieniacza
  • presecutoria - paranoja przesladowcza
  • reformatoria - paranoja reformatorska
  • inventoria - paranoja wynalazcza
Istnieje równeiż paranoja indukowana (udzielona). Jest to stan w którym osoba blisko zwiazana z chorym zaczyna traktować bezkrytycznie paranoiczne myśli chorego.

Podobne zespoły

Zespół parafreniczny (urojeniowo-omamowy) - określenie procesu psychotycznego, na który składają się urojenia (najczęściej prześladowcze i odnoszące) oraz omamy - najczęściej słowne. Najczęściej występuje w przebiegu schizofrenii paranoidalnej.
Zespół paranoidalny - zespół w którym omamy nie tworzą spójnego systemu, często sa to urojenia wypływu lub owładnizęcia. Występują również halucynacje, zaburzenia jaźni i toku myślenia. Ponadto u pacjenta występują dodatkowo objawy negatywne takie jak deficyty myślenia, uczuć i motywacji, wahania nastroju i inne. Jego odmianą jest zespół automatyzmu psychicznego (zespół andinskiego-Clerambaulta), który łączy cechy zespołu paranoidalnego, przede wszystkim urojenia kierowania i owładnięcia, z automatyzmami psychicznymi takimi jak:
  • automatyzm asocjacyjny, dotyczący toku i treści myślenia
  • automatyzm kinestetyczny, dotyczącej sfery rucowej pacjenta
  • automatyzm cenestopatyczny, dotyczący poczucia oddziaływania na narzdy wewnętrzne pacjenta
Zespół paranoidalno-depresyjny - proces, w którym obok urojeń i omamów (podobnych do zespołu paranoidalnego) występują objawy depresyjne. Najczęściej występuje w przebiegu psychoz schizoafektywnych.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.