Pamięć cache (pamięć podręczna procesora, systemu, innych urządzeń) to rodzaj pamięci tymczasowej pośredniczącej w operacjach pomiędzy innymi, zazwyczaj wolniejszymi urządzeniami lub rodzajami pamięci przyspieszająca dostęp wolniejszej pamięci lub innego urządzenia.

Pamięć cache procesora

Pamięć podręczna procesora pośredniczy w wymianie danych pomiędzy rejestrami procesora, a pamięcią operacyjną komputera (zarówno RAM jak i ROM). Dostęp do pamięci cache jest dla procesora przezroczysty, gdyż procesor adresuje pamięć bez zmian. Dane w pamięci cache są umieszczane przez dodatkowe układy (umieszczone na płycie głównej lub procesorze) śledzące pracę procesora i umieszczające potrzebne dane w pamięci podręcznej.
Są trzy typy (poziomy) pamięci podręcznej procesora:
  • L1 - pamięć pierwszego poziomu umieszczana na procesorze. Pamięć ta z uwagi na ograniczenia rozmiarów i mocy procesora zawsze jest najmniejsza z opisanych powodów (rozmiar i pobór mocy). Pamięć ta umieszczona jest najbliżej głównego jądra procesora i umożliwia najszybszą komuniację procesora.
  • L2 - pamięć drugiego poziomu umieszczona na procesorze. Większego rozmiaru niż pamięć L1, umieszczona też na procesorze, ale o trochę wolniejszym czasie dostępu.
  • L3 - pamięć trzeciego poziomu może być umieszczona na płycie głównej komputera. Jest najtańsza z w/w typów, ale obecnie jest rzadziej stosowana.

Pamięć cache systemu operacyjnego

Duże znaczenie ma również pamięć podręczna systemu operacyjnego, używana do przyspieszenia dostępu do dysku twardego lub napędu optycznego CD-ROM/DVD-ROM/DVD-RAM lub magnetooptycznego. Pamięć podręczna jest wydzielana z przestrzeni adresowej dostępnej dla systemu operacyjnego. Rozmiar pamięci podręcznej systemu operacyjnego ustalana jest automatycznie przez system operacyjny lub jest ustalana przez administratora. Pliki zapisywane są równolegle na dysku i w pamięci podręcznej, a przy ponownej próbie dostępu do pliku plik pobierany jest w pierwszej kolejności z pamięci podręcznej.

Inne

Wiele zaawansowanych urządzeń również posiada swoją pamięć podręczną. Przykładem takich urządzeń są:
  • dyski twarde - obecnie dyski twarde posiadają pamięć podręczną od 2 do 8 MB;
  • karty graficzne - zaawansowane karty graficzne z procesorami graficznymi oprócz super szybkich pamięci posiadają również własną pamięć podręczną;
  • kontrolery macierzowe - duża przepływność danych wspomagana jest przez pamięć podręczną wyposażoną dodatkowo we własne zasilanie pozwalające na zachowanie zmian, które nie zdążyły zostać przekazane do podsystemu dyskowego w przypadku awarii zasilania.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.