Polska Partia Robotnicza, PPRpartia polityczna, utworzona w styczniu 1942 r. przez przebywających w ZSRR polskich komunistów.
Projekt powstania tej partii powstał w kierownictwie ZSRR, prawdopodobnie jako plan polityczny Stalina wobec powojennej Polski. Szkoleniem aktywistów PPR zajmowało się NKWD i wszyscy byli jej agentami.
PPR, która powstała podczas wojny, swój program oparła na wyzwoleniu Polski, odbudowy kraju, oraz na sojuszu z ZSRR. Program wspominał również o demokratyzacji życia powszechnego i zmianie granic kraju. Początkowo liczyła kilka tysięcy członków, w 1944 r. – ok. 20 tys.
Początkowo działacze PPR mieli znaczne trudności w utworzeniu struktur organizacyjnych i zbrojnych. Spotykali się z nieufnością, a czasem wręcz wrogością całego spektrum niepodległościowych i zbrojnych organizacji podziemnych.
Zdobywanie pieniędzy na działalność odbywało się poprzez zbrojne napady na sklepy, urzędy i majętniejszych mieszkańców. W łonie samej PPR trwały walki o władzę. W latach 1942-1943 doszło do serii zabójstw i denuncjacji działaczy PPR. Historycy przypuszczają, że część z nich mogła być dziełem samych PPR-owców, chociaż ani wówczas, ani obecnie nie da się tego stwierdzić z całą pewnością. Po zabójstwie Marcelego Nowotki przeprowadzono wewnętrzne śledztwo (komisja Duracza). Wiele poszlak wskazywało na Bolesława Mołojca, który po śmierci Nowotki przejął władzę i sprawował ją w sposób "stalinowski". Mołojec wszedł w konflikt z Fornalską, Finderem, Jóźwiakiem i Gomułką. Mieczysław Hejman i Jan Krasicki 31 grudnia 1942 roku wykonali wyrok na Mołojcu. W środowiskach PPR rozpuszczono wieść, że Mołojec zaginął, a Moskwę zawiadomiono 9 stycznia 1943 roku.
Zbrojnym ramieniem partii była Gwardia Ludowa (od 1944 jako Armia Ludowa).
Po wkroczeniu Armii Czerwonej do Polski, PPR rozpoczęła tworzenie administracji państwowej (zob. Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego). Poparcie ZSRR utrudniło pracę opozycji, zwalczano żołnierzy AK, za pomocą Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego oraz NKWD.
Po zapewnieniu sobie władzy (lata 1947-1948) rozpoczęła przemiany na wzór radziecki. W grudniu 1948 doszło do połączenia PPR z PPS (wówczas o marginalnym znaczeniu, praktycznie podległa PPR) w Polską Zjednoczoną Partię Robotniczą.
Głównymi działaczami PPR byli: Marceli Nowotko, Bolesław Mołojec, Paweł Finder, Bolesław Bierut, Władysław Gomułka. PPR wydawała gazety i pisma: "Trybuna Wolności", "Chłopska Droga", "Głos Ludu".
I Sekretarze PPR:
  • 1942 Marceli Nowotko
  • 1942 Bolesław Mołojec
  • 1942-1943 Paweł Finder
  • 1943-1948 Władysław Gomułka
  • 1948 Bolesław Bierut
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.