PAU -
Polska Akademia Umiejętności (w skrócie PAU, do 1919 pod nazwą Akademia Umiejętności, w skrócie AU) - powstała po uzyskaniu niepodległości naczelna polska instytucja nauki mająca status towarzystwa naukowego ogólnego. Główną siedzibą PAU był własny gmach w Krakowie przy ul. Sławkowskiej 17.
Miała 4 wydziały:
  1. Filologiczny
  2. Historyczno-Filozoficzny
  3. Matematyczno-Przyrodniczy
  4. Lekarski (od 1930)
Ogółem do 1952 PAU miała 676 członków krajowych i 264 zagranicznych. PAU organizowała doroczne posiedzenia członków oraz posiedzenia wydziałów. Ciężar prac badawczych i wydawniczych spoczywał na komisjach i komitetach, w których pracowali także uczeni niemający uprawnień członkowskich PAU.
Po II wojnie światowej niezależna od państwa instytucja naukowa była władzom wysoce niewygodna. W 1948 roku ogłosiły one zamiar powołania Polskiej Akademii Nauk, a wobec PAU zastosowano restrykcje: finansowe, cenzuralne, ograniczono jej kontakty z zagranicą, zablokowano wydawnictwa. Placówki badawcze, wydawnictwa, zbiory, pamiątki i majątki PAU zabrano i przekazano PAN. W latach 1957-58 uczeni podjęli próbę odtworzenia PAU, na co władze odpowiedziały powołaniem w Krakowie oddziału PAN. Odbudowę PAU umożliwiła dopiero zmiana ustroju 1989. Odtworzyła ją grupa członków na podstawie dawnego statutu, z zachowaniem ciągłości organizacyjnej i odwołując się do tradycyjnych form działania.
Współcześnie PAU obejmuje wydziały:
  1. Filologiczny,
  2. Historyczno-Filozoficzny,
  3. Matematyczno-Fizyczno-Chemiczny,
  4. Przyrodniczy,
  5. Lekarski,
  6. Twórczości Artystycznej.
Kolejnymi prezesami PAU byli:
  • Józef Majer (1872-90),
  • Stanisław Tarnowski (1890-1917),
  • Kazimierz Morawski (1917-25),
  • Jan Michał Rozwadowski (1925-29),
  • Kazimierz Kostanecki (1929-34),
  • Stanisław Wróblewski (1934-38),
  • Stanisław Kutrzeba (1939-46),
  • Kazimierz Nitsch (1946-57),
  • Adam Krzyżanowski (1957-58),
  • Gerard Labuda (1989-94),
  • Kazimierz Kowalski (1994-2001)
  • Andrzej Białas (od 2001)
Kolejnymi sekretarzami generalnymi PAU byli:
  • Józef Szujski (1872-83),
  • Stanisław Tarnowski (1883-90),
  • Stanisław Smolka (1890-1903),
  • Bolesław Ulanowski (1903-19),
  • Kazimierz Kostanecki (1919-21),
  • Stanisław Wróblewski (1921-26),
  • Stanisław Kutrzeba (1926-39),
  • Tadeusz Kowalski (1939-48),
  • Jan Dąbrowski (1948-57),
  • Adam Vetulani (1957-58),
  • Józef Skąpski (1989-94),
  • Jerzy Wyrozumski (od 1994)
Członkami honorowymi PAU byli:
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.