Oktawian August (Gaius Octavius po adopcji Gaius Iulius Caesar Octavianus) (ur. w Rzymie 23 września 63 roku p.n.e. - 19 sierpnia 14 n.e.). Syn Gajusza Oktawiusza i Atii Starszej (Atia Maior), wnuk siostry Juliusza Cezara i jego adoptowany testamentem syn.
Po zamordowaniu Cezara w 44 roku p.n.e. walczył z Markiem Antoniuszem. Po zwycięstwie zawarł z nim i z Lepidusem drugi triumwirat. Pokonał zabójców Cezara pod Filippi w roku 42 p.n.e.. W 35 r. p.n.e. podbił tereny Panonii. W latach 32-31 p.n.e. toczył wojnę domową z Markiem Antoniuszem. Po zwycięstwie, które odniósł dla niego Marek Agrypa pod Akcjum stał się jedynym władcą imperium. 16 stycznia 27 roku p.n.e., senat rzymski, po raz pierwszy w historii, przyznał mu na wniosek Plankusa tytuł Augustusa. W ten sposób Oktawian stał się pierwszym cesarzem rzymskim, jakkolwiek przy zachowaniu wszelkich pozorów ciągłości ustroju republikańskiego (np. sprawował wielokrotnie urząd konsula. Używał oficjalnej tytulatury: Imperator Caesar Divi filius Augustus. Przyjął tytuł princepsa, wprowadzony przez niego ustrój nazywamy pryncypatem.

Reformy Oktawiana Augusta:

  • usunął Zgromadzenie Ludowe
  • ograniczył władzę senatu
  • pozostawił tylko niektóre urzędy (w tym np.konsula)
  • uznał się za najwyższego kapłana (kult boski władców Imperium)
  • wprowadził ścisłą kontrolę na namiestnikami prowincji
  • zreformował wojsko (służba od 16 do 24 roku życia, po zakończeniu służby duży przydział ziemi; wojsko liczylo 300tys. żołnierzy)
Powiększył państwo o nowe prowincje: Egipt, Panonię i Dalmację-Illyricum. Nie miał męskiego potomka. Na następcę wybrał Tyberiusza - syna swojej trzeciej żony - Liwii, którego adoptował.
Po jego panowaniu zapanował przez dwa wieki pax romana, pokój rzymski.

Wywód przodków:

{{Szablon:tree|ojciec_ojca=NN |matka_ojca=NN |ojciec_matki=Atius Balbus |matka_matki=Julia |ojciec=Octavius |matka=Atia |osoba=Oktawian August }}

Małżeństwa i dzieci:

Twórczość literacka

W młodości otrzymał gruntowne wykształcenie filozoficzne, retoryczne i literackie. Karierę mówcy rozpoczął w 12 roku życia wygłaszając na pogrzebie swojej babki Julii mowę na cześć zmarłej. W jego dorobku literackim znajdowało się co następuje:
  • co najmniej kilkanaście mów, w tym kilka pogrzebowych;
  • pismo filozoficzne Zachęta do filozofii (Hortationes ad philosophiam);
  • pismo polemiczne Odpowiedź dla Brutusa o Katonie (Rescripta Bruto de Catone);
  • biografia Druzusa (Drusi vita);
  • zbiory listów do rodziny, przyjaciół, senatu, miast;
  • kilkadziesiąt edyktów cesarskich;
  • 13 ksiąg pamiętników zatytułowanych Commentarii de vita sua;
  • sprawozdanie o stanie państwa (Breviarium totius imperii);
  • skrócony wykaz własnych dokonań (Index rerum a se gestarum), znany też jako "Dokonania boskiego Augusta" (Res gestae diui Augusti);
  • zbiór okolicznościowych fraszek;
  • poemat heksametryczny pt. "Sycylia" (Sicilia);
  • tragedia Ajas (Aiax);
Prawie nic z tego nie zachowało się do naszych czasów, znamy jedynie garść fragmentów, zwłaszcza korespondencji i pamiętników.
Z twórczości Augusta wymienionej powyżej zachowało się w całości tylko jedno pismo, za to niemal w oryginale. Jest to Index rerum a se gestarum, którego tekst (wraz z greckim przekładem) odnaleziono wyryty na zewnętrznej ścianie świątyni Augusta i Romy w Ancyrze (obecnie Ankara). Jest on znany szerzej jako tak zwane Monumentum Ancyranum.
Co do tragedii "Ajas", jej losy znamy dzięki przekazanemu przez Swetoniusza bon motowi Augusta. Otóż jak wiadomo, bohater grecki imieniem Ajas zakończył życie rzucając się na własny miecz; z drugiej natomiast strony używanych w starożytności kart papirusowych nie dawało się podrzeć, gdyż były zbyt mocne, nieudane teksty zmywano więc z nich mokrą gąbką. Wiadomo było, że August rozpoczął z wielkim zapałem pracę nad tragedią, więc po jakimś czasie ktoś z przyjaciół zapytał, co porabia Ajas. Na to August: "Mój Ajas rzucił się na gąbkę".
Poprzedni cesarz
nie było
Cesarze rzymscy Następny cesarz
Tyberiusz (13-37)

Linki zewnętrzne:
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.