Odpowiedzialność deliktowa (łac. ex delicto - z czynu niedozwolonego) to jeden z trzech tradycyjnie wyróżnianych reżimów odpowiedzialności cywilnej. Wyróżnia się ją ze względu na źródło zobowiązania, którym jest dopuszczenie się czynu niedozwolonego. Zdarzenie to powoduje powstanie między sprawcą a poszkodowanym (wyjątkowo - również miedzy sprawcą a inną osobą) cywilnoprawnego stosunku zobowiązaniowego.
Odpowiedzialność deliktowa jako specyficzny reżim odpowiedzialności jest znana w prawie już od czasów starożytnych. Obecny zrąb unormowań odpowiedzialności deliktowej w systemach prawa kontynentalnego wywodzi się zasadniczo z prawa rzymskiego. W systemach prawa rodziny common law analogiczna do odpowiedzialności deliktowej jest odpowiedzialność z tytułu torts.
W polskim prawie cywilnym odpowiedzialność cywilną z tytułu czynów niedozwolonych regulują przepisy art. 415-449 Kodeksu cywilnego. Przepisem fundamentalnym dla tego reżimu jest art. 415:
'''Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.'''


Pozostałe przepisy uszczegółowiają tę zasadę albo ustanawiają od niej wyjątki. Odpowiedzialność deliktową regulują również ogólne przepisy prawa zobowiązań, zawarte w art. 353-404 Kodeksu cywilnego.
Przesłankami odpowiedzialności deliktowej są:
  1. powstanie szkody,
  2. popełnienie przez sprawcę czynu niedozwolonego,
  3. związek przyczynowy między szkodą a czynem zabronionym,
  4. wina sprawcy.
Brak którejkolwiek z tych przesłanek wyłącza odpowiedzialność sprawcy czynu. Osoba dochodząca roszczeń z tytułu czynu niedozwolonego winna udowodnić wszystkie te przesłanki. O winie sprawcy zazwyczaj wnioskuje się z jego zachowania itp. okoliczności.
Pojęcie szkody w rozumieniu prawa cywilnego zawiera art. 361 § 2 Kodeksu cywilnego. Pojęcie związku przyczynowego, które jest jednym z najbardziej płynnych pojęć prawa, na potrzeby prawa cywilnego uściśla art. 361 § 2 tego Kodeksu.
Pojęcie czynu niedozwolonego rozumie się w sposób specyficzny dla prawa cywilnego - chodzi tu nie tylko o czyn zabroniony pod groźbą kary przez prawo karne lub prawo administracyjne, lecz w ogóle o każdy czyn naruszający porządek prawny. Tak więc nie każdy czyn niedozwolony jest przestępstwem (wykroczeniem) i nie każde przestępstwo (wykroczenie) jest czynem niedozwolonym.
Aby można było sprawcy czynu niedozwolonego przypisać winę, muszą być spełnione łącznie następujące warunki:
  1. zachowanie sprawcy czynu musi cechować bezprawność działania,
  2. sprawca musi być poczytalny, czyli wykazywać brak wad w zakresie swobody przejawiania woli i możliwości przewidywania skutków swojego postępowania.
To natomiast, jaki jest stopień (rodzaj) winy, nie ma znaczenia dla odpowiedzialności deliktowej.
Typową sankcją odpowiedzialności deliktowej jest obowiązek naprawienia szkody w różnych postaciach: przywrócenia stanu poprzedniego, odszkodowania, czy zadośćuczynienia.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.