ORP Mewa - nazwa noszona przez polskie okręty wojenne klasy trałowiec.

1. ORP Mewa (1921-1931)

Trałowiec redowy niemieckiego typu FM. Zbudowany w 1918 w Niemczech, w stoczni Wollheim we Wrocławiu, pod oznaczeniem FM 28 (według części opracowań, FM 31). Ukończony został dopiero po I wojnie światowej. 24 września 1920 został zakupiony przez Polskę razem z 3 innymi okrętami tego typu i wszedł do polskiej służby 1 marca 1921 pod nazwą ORP "Mewa". Przez 10 lat służby okręt był wykorzystywany do trałowania min na Zatoce Gdańskiej, a także do szkolenia specjalistów morskich.
W lutym 1931 podczas sztormu, stojąc w Basenie Południowym portu gdyńskiego, "Mewa" została staranowana przez dźwig pływający, który zerwał się z cum. Na skutek uszkodzeń, okręt zatonął. 23 marca 1931 został wydobyty i wycofany ze służby jako trałowiec, po czym wyremontowany i przebudowany na okręt hydrograficzny. Do służby wszedł ponownie w 1934 pod nazwą ORP Pomorzanin. "Pomorzanin", dawna "Mewa", został zatopiony 14 września 1939 przez niemieckie lotnictwo w porcie w Jastarni.
Dane techniczne (jako ORP "Mewa"):
  • wyporność: standardowa - 170 t; pełna - 203 t
  • wymiary: długość całkowita - 43 m; szerokość - 6 m; zanurzenie - 1,6 m
  • napęd: 2 maszyny parowe potrójnego rozprężania o mocy łącznej 600 KM; 2 śruby
  • osiągi:
  • załoga: 32 ludzi
  • uzbrojenie (w polskiej służbie):
  • wyposażenie trałowe: 2 komplety trałów kontaktowych
-----

2. ORP Mewa (1935-1939, 1946-1981)

Trałowiec redowy typu Jaskółka, nazywany też minowcem. Zbudowany w Stoczni Gdyńskiej. Wodowanie: 10 stycznia 1935, podniesienie bandery: 25 października 1935. Początkowo nosił znak burtowy: M.
Okręt uczestniczył w kampanii wrześniowej 1939 w składzie Dywizjonu Minowców, dowodzony przez kpt. mar. Wacława Lipkowskiego. 1 września 1939, razem z pozostałymi trałowcami Dywizjonu, wziął udział w odpieraniu zmasowanego nalotu niemieckich bombowców koło Helu. Ciężka bomba lotnicza wybuchła w odległości kilku metrów od prawej burty "Mewy", powodując uszkodzenia, w tym awarię steru. 9 marynarzy poniosło śmierć, 8 w tym dowódca było rannych, pokład był zalany krwią. Dryfujący okręt został następnie odholowany na Hel przez bliźniaczy trałowiec ORP Rybitwa. Ponieważ naprawa była utrudniona, okręt został rozbrojony. 3 września 1939, podczas nalotu na port helski, uszkodzona "Mewa" została zatopiona bombami (razem z niszczycielem ORP Wicher i stawiaczem min ORP Gryf).
Po kapitulacji Helu, okręt został wydobyty i wyremontowany przez Niemców. Następnie, "Mewa" została wcielona do niemieckiej marynarki (Kriegsmarine) pod nazwą "Putzig", z uzbrojeniem 2 działek 20 mm. W 1940 została przebudowana na okręt pomocniczy - poławiacz torped (Torpedofangboot) z oznaczeniem: TFA 7 (wg innych opracowań, TFA 9). Okręt przetrwał wojnę i razem z 3 innymi dawnymi polskimi trałowcami (ORP Czajka, ORP Żuraw, ORP Rybitwa) wszedł w skład rezerwowego zespołu niemieckiej służby trałowej. Okręty te zostały następnie odnalezione w Travemünde i rewindykowane przez władze polskie. 25 stycznia 1946 jeszcze w Travemünde okręt podniósł ponownie polską banderę i przywrócono mu nazwę ORP "Mewa".
Po uzbrojeniu i wyposażeniu, połączonego z remontem w Kilonii, 12 marca 1946 "Mewa" z pozostałymi trałowcami powróciła do Gdyni, gdzie zostały wcielone do Flotylli Trałowców, tworząc 1. dywizjon. Okręt nosił wówczas znak burtowy: MW. Po remoncie w 1947, od 1 czerwca 1947 okręt służył w składzie Szczecińskiego Obszaru Nadmorskiego, trałując zachodnie wybrzeże z min.
W lipcu 1949 w zwiążku z rozwiązaniem Szczecińskiego Obszaru Nadmorskiego "Mewa" została przebazowana do Gdyni i przebudowana na dozorowiec i pod oznaczeniem D-46 wcielona do 2. Dywizjonu Patrolowców. Zdjęto wówczas wyposażenie trałowe, a po remoncie w 1951 zmianie uległo uzbrojenie okrętu. W 1955 D-46 wszedł w skład Dywizjonu Patrolowców i Dużych Ścigaczy w Gdyni. W 1960 znak taktyczny zmieniono na "326". Wycofany został w 1970 i przekształcony na pozbawioną napędu barkę koszarową o oznaczeniu BK-2, stacjonującą w Świnoujściu. Pocięty na złom w 1981.
Kalendarium:
  • 1933 położenie stępki
  • 10 stycznia 1935 wodowanie
  • 25 października 1935 podniesienie bandery
  • 3 września 1939 zatopienie w porcie Helskim przez samoloty
  • październik, listopad 1939 wydobycie przez Niemców i wcielenie do Kriegsmarine pod nazwą Putzig
  • od 15 października 1945 w Deutsche Mineräumdienststeilung
  • 25 stycznia 1946 podniesienie polskiej bandery i przywrócenie nazwy ORP Mewa.
  • 1949 przeklasyfikowanie na dozorowiec D-46
  • 1970 wycofanie ze służby liniowej i przekształcenie na barkę koszarową BK-2
  • maj 1981 początek złomowania
Dane techniczne:
  • wyporność: standardowa - 183 t, pełna - 203 t.
  • wymiary: długość - 45 m; szerokość - 5,5 m; zanurzenie - 1,7 m
  • napęd: 2 silniki wysokoprężne 8 cylindrowe o mocy łącznej 1050 KM
  • prędkość - 16 - 18 węzłów
  • załoga: 30
  • uzbrojenie (do 1939):
  • uzbrojenie (1946-1951):
  • uzbrojenie (1951-66):
    • 1 podwójnie sprzężone działko przeciwlotnicze kaliber 37 mm
    • 1 podwójnie sprzężony wkm przeciwlotniczy kalibru 12,7 mm
    • 2 zrzutnie bomb głębinowych
  • wyposażenie trałowe: 2 komplety trałów kontaktowych (do 1947)
Linki zewnętrzne: [http://private.psi.com.pl/pmw Marynarka Wojenna Rzeczypospolitej Polskiej] (dział: 1939)


3. ORP Mewa (1967-)

Trałowiec projektu 206F (typu "Orlik").


Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.