Nikołaj Jeżow - (1895-1940) - szef NKWD w latach 1936 - 1938, ludowy komisarz bezpieczeństwa państwowego. Jego nazwisko stało się synonimem stalinowskiego terroru.
Nikołaj_Jeżow -
Niski urzędniczyna, który wstąpił do partii bolszewickiej dopiero gdy stało się jasne, że bolszewicy zwycieżą - napisał o nim Wiktor Suworow w Inside Soviet Military Intelligence (1984). Jeżow sprawował niższe partyjne funkcje na prowincji do 1927 roku, gdy sprowadzono go do Moskwy i przydzielono do gabinetu Stalina.
Piął się tam szybko po szczeblach kariery partyjnej. W 1935 roku został sekretarzem KC oraz przewodniczącym komisji kontroli partyjnej. 26 września 1936 roku został mianowany ludowym komisarzem spraw wewnętrznych (NKWD).
Urzędowanie w resorcie rozpoczął od krwawej rozprawy z ekipą swojego poprzednika Genricha Jagody. Nakazał podwładnym stosowanie wszystkich metod wydobywania zeznań, łącznie z torturami, w których sam uczestniczył. Przyniosło mu to - z uwagi na niski wzrost (poniżej 150 cm) - przydomek Krwawego Karła. Z polecenia Stalina przygotował i rozpoczął masowe represje, które zyskały potem miano Jeżowszczyzny.
Objęły one cały korpus oficerski Armii Czerwonej i inne instytucje rządowe oraz partię bolszewicką. Dziesiątki tysięcy osób zostało aresztowanych i zgładzonych. Mówiono, że Jeżow osobiście zastrzelił kilku więźniów. Wielka czystka objęła w 1938 roku wywiad wojskowy GRU, który Jeżow formalnie sobie podporządkował. Doprowadziła ona do paraliżu aparatu państwowego i partyjnego, jedyną sprawną strukturą (choć zdruzgotaną czystkami) pozostała policja polityczna NKWD.
Zbyt wiele władzy w ręku jednego człowieka nie mogło być tolerowane przez Stalina, który zaczął z wolna ograniczać wpływy Jeżowa. Co prawda wytypował go w 1937 roku na członka Biura Politycznego, ale jako jedynie zastępcę członka. Satysfakcji Jeżowa nie zaspokajał również powierzony mu w połowie 1938 roku urząd komisarza transportu wodnego.
W listopadzie 1938 roku Stalin zdymisjonował go ze stanowiska szefa NKWD (które zajął Ławrientij Beria) i niespełna pół roku później nakazał go aresztować. Jeżowa stracono 4 lutego 1940 roku po tajnym procesie.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.