Lisowczycy -
z ok. 1860-65
Lisowczycy (początkowa nazwa "Straceńcy", również chorągiew elearska) to lekka jazda polska sformowana w 1604 roku, pierwotnie jako konfederacja żołnierska pod wodzą pułkownika Aleksandra Józefa Lisowskiego. Początkowo przeznaczona do pomocy popieranym przez polskich magnatów samozwańczym carom rosyjskim.
Lisowczycy specjalizowali się w walce na tyłach wroga, walczyli bez taborów, zaopatrując się w terenie. Cieszyli się wielką sławą w Europie jako niezrównana jazda. Wyróżniali się umiejętnościami i dzielnością, ale także okrucieństwem i zamiłowaniem do rabunku, który niejako został zapisany w zasadach działania formacji.
Celem utworzenia oddziałów było odciążenie skarbu Rzeczypospolitej od obowiązku wypłacania im żołdu. Dlatego lisowczyków werbowano, zapewniając im swobodę zagarniania łupów wojennych, które były ich jedynym wynagrodzeniem za służbę. W czasie akcji bojowych zabijali napotkanych ludzi dla zapewnienia tajemnicy swoich działań. Lisowczycy, podobnie jak jazda zaciągu narodowego, dzielili się na towarzyszy, pocztowych (czyli pacholików) oraz czeladź (ciurów). Nie nosili zbroi. Ich bronią zaczepną były:pistolety, bandolety lub karabiny, łuki, szable, koncerze i pałasze. Lisowczycy odznaczyli się w trakcie kampanii moskiewskiej w 1610 roku oraz w walkach przeciwko Turkom w latach 1620-1621.


Od roku 1619 oddani do dyspozycji Ferdynanda II; walczyli w wojnie trzydziestoletniej w Europie zachodniej (m.in. w bitwie pod Białą Górą).
Po powrocie do kraju dali się we znaki ludności cywilnej. Splądrowali i puścili z dymem Radomsko. Zostali potępieni w uchwałach sejmowych i rozwiązani około 1635 roku.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.