Kopalnia Węgla Kamiennego "Borynia" – kopalnia węgla koksującego w Jastrzębiu-Zdroju (dzielnica Szeroka) w woj. śląskim. Nazwa pochodzi od pobliskiej dzielnicy Borynia. Obecnie kopalnia stanowi zorganizowane przedsiębiorstwo (zakład produkcyjny należące do Jastrzębskiej Spółki Węglowej S.A., od jej nazwy pochodzi pierwsza nazwa siatkarskiej drużyny KS Jastrzębie-Borynia, posiada własną halę sportową, dom kultury, zakład przeróbczy, bocznicę kolejową.

Podstawowe informacje o kopalni

Złoże KWK "Borynia" znajduje się na terenie gminy Mszana, Świerklany, Pawłowice oraz miasta: Jastrzębie-Zdrój. Zajmuje ono obszar górniczy o powierzchni 17,4 km². Zasoby operatywne szacuje się na 34,0 mln ton węgla gazowo-koksowego oraz energetycznego. Eksploatowanych jest pięć pokładów. Kopalnia posiada następujące szyby:
  • 1 wydobywczy
  • 1 zjazdowy
  • 2 wentylacyjno-materiałowe
  • 1 wentylacyjny
W kopalni czynne są następujące poziomy:
  • wydobywcze - 713m, 838m, 950m
  • wentylacyjne - 698m, 823m

Historia

  • 1959 - Ustalenie w dniu 25.02.1959 roku na konferencji w Biurze Projektów Górniczych w Gliwicach granic złoża pod budowę nowej kopalni o nazwie "Borynia".
  • 23 października 1961 r. KOPJ-RZPW zatwierdziła wstępny projekt budowy Kopalni Węgla Kamiennego "Borynia".
  • 12 września 1962 Prezydium Komisji Planowania przy Radzie Ministrów zatwierdziła wstępny projektu budowy Kor.palni Węgla Kamiennego "Borynia".
  • 16 listopada 1962 r. Zarządzeniem Ministra Górnictwa i Energetyki powołano Dyrekcję Kopalni Węgla Kamiennego "Zofiówka-Borynia-Pniówek" w budowie z siedzibą w Jastrzębiu Górnym.
  • 16 kwietnia 1969 r. decyzją Ministra Górnictwa i Energetyki, w miejsce dotychczasowego przedsiębiorstwa powołano Dyrekcję Kopalni Węgla Kamiennego "Borynia-Pniówek" w budowie.
  • 1 stycznia 1971 r. powołanie Decyzją Ministra Górnictwa i Energetyki w dniu przedsiębiorstwa państwowego pod nazwą Kopalnia Węgla Kamiennego "Borynia" i tym samym rozpoczęcie samodzielnej działalności gospodarczej.
  • 4 grudnia 1971 r. uroczyste uruchomienie kopalni.
  • 1975 rozpoczęcie eksportu do krajów II obszaru płatniczego.
  • 29 sierpnia 1980 r. - w kopalniach Śląska wybuchają strajki
  • 3 września 1980 r. - załoga kopalni zrzeszona w Międzyzakładowym Komitecie Strajkowym w Kopalni Wągla Kamiennego "Manifest Lipcowy" przystąpiła do porozumienia jastrzębskiego z rządem PRL
  • W dniach 12-15 grudnia 1981 w KWK "Borynia" trwał strajk górników. Na skutek interwencji MO górnicy opuścili teren kopalni bez walki.
  • 2 sierpnia 1982 r. kopalnię włączono do nowo utworzonego Zrzeszenia Kopalń Węgla Kamiennego w Jastrzębiu Zdroju - tym samym kopalnię wyłączono z Rybnickiego Zjednoczenia Przemysłu Węglowego.
  • 1984 kopalnię włączono do Rybnicko-Jastrzębskiego Gwarectwa Węglowego.
  • W dniach 15 – 31 sierpnia 1988 r. trwały protesty górników, których następstwem był upadek PRL.
  • 1 kwietnia 1993 r. Kopalnia staje się Zakładem Jastrzębskiej Spółki Węglowej S.A.
  • 24 listopada 2003 r. Jednostka Certyfikująca Głównego Instytutu Górnictwa przyznaje kopalni "Borynia" Certyfikat Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy CS/12/03.
  • od 2003 r. złoże kopalni "Borynia" obejmuje obszar górniczy "Szeroka I".
  • 4 czerwca 2008 w wyniku wybuchu metanu na poziomie wydobywczym 838 metrów zginęło 4 górników (w tym 2 z firmy Z.O.K.) a 19 zostało rannych. Trzy dni później w szpitalu w Jastrzębiu Zdroju zmarł kolejny górnikwp.pl. 13 czerwca podano informację, że w szpitalu zmarł szósty górnik.
  • od 1.01.2011 Decyzją Zarządu JSW S.A. z dniem 1 stycznia kopalnia Borynia i kopalnia Zofiówka działają jako jeden podmiot o nazwie - KWK Borynia- Zofiówka. Połączenie tych dwóch kopalń jest pierwszym etapem utworzenia kopalni zespolonej. W przyszłości do KWK Borynia - Zofiówka zostanie przyłączona kopalnia Jas-Mos.
Kopalnia "Borynia" od początku wydobycia tj. od 1972 roku wydobyła 80 mln ton węgla (netto) oraz wydrążyła 773 km wyrobisk korytarzowych.

Dyrektorzy kopalni

  • od 01.01.1970 do 12.02.1976 - mgr inż. Maksymilian Tarabura
  • od 12.01.1976 do 28.02.1986 - mgr inż. Bohdan Borowy
  • od 01.03.1986 do 10.08 1990 - mgr inż. Jan Myrczek
  • od 10.08.1990 do 31.05.1994 - mgr inż. Jerzy Pisarek
  • od 01.06.1994 do 15.10.1995 - mgr inż. Jerzy Marszolik
  • od 06.10.1995 do 19.04.1999 - mgr inż. Franciszek Niezgoda
  • od 06.05.1999 do 31.12.1999 - mgr inż. Jan Surma
  • od 01.01.2000 do 02.10.2000 - mgr inż. Bogusław Jaskier
  • od 10.10.2000 do 06.04.2003 - dr inż. Franciszek Niezgoda
  • od 14.04 2003 do 31.12.2006 - mgr inż. Bogumił Śliwczyński
  • od 01.01.2007 do 19.07.2007 - mgr inż. Czesław Kubaczka
  • od 19.07.2007 do 31.12.2010 - mgr inż. Zbigniew Czernecki
  • od 1.01.2011 do nadal - mgr inż. Czesław Kubaczka

Ciekawostki

  • Imię kopalni nosi uniwersalny masowiec zbudowany w Stoczni Szczecińskiej dla Polskiej Żeglugi Morskiej – MS Kopalnia Borynia.
  • przy kopalni działa Orkiestra Dęta KWK "Borynia" oraz Mażoretki Orkiestry Dętej KWK "Borynia"
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.