Codex Iuris canonici auctoritate Joannis Pauli PP. II promulgatus (pol. Kodeks prawa kanonicznego) to podstawowy dokument ustawodawczy Kościoła katolickiego obrządku łacińskiego promulgowany 25 stycznia 1983 r. przez Jana Pawła II konstytucją apostolską Sacre disciplinae leges. Wszedł w życie 27 listopada 1983 r. Zastąpił Pio-Benedyktyński Kodeks Prawa Kanonicznego i liczne ustawy kościelne wydane po 1917 r.
Kodeks składa się z siedmiu ksiąg, które dzielą się na tytuły, a te na rozdziały i artykuły. Księgi obszerniejsze dodatkowo są podzielone na części i czasami na sekcje. Zawiera 1752 kanony.
  • Księga I. Normy ogólne (kan. 1-203)
  • Księga II. Lud Boży (kan. 204-746)
  • Księga III. Nauczycielske zadanie Kościoła (kan. 747-833)
  • Księga IV. Uświęcające zadanie Kościoła (kan. 834-1253)
  • Księga V. Dobra doczesne Kościoła (kan. 1254-1310)
  • Księga VI. Sankcje w Kościele (kan. 1311-1399)
  • Księga VII. Procesy (kan. 1400-1752)
Kodeks był znowelizowany przez Jana Paweł II listem apostolskim motu proprio Ad Tuendam Fidem (kanony 750 i 1371, n. 1).
Kodeks nie jest jedynym obowiązującym źródłem prawa kanonicznego.
Historia powstania Kodeksu
W ramach ogólnej odnowy Kościoła podjętej przez Jana XXIII podjęto również prace nad rewizją prawa kanonicznego. Postulaty zmian zgłaszane były m.in. w czasie przygotowywania Soboru Watykańskiego II. W związku z tym 28 marca 1963 r. Jan XXII ustanowił Papieską Komisję dla Rewizji Kodeksu Prawa Kanonicznego (łac. Pontificia Commissio Codici Iuris Canonici Recognescendo). Komisja mogła podjąć formalne prace dopiero po zakończeniu Soboru, ponieważ nowy kodeks miał wypełnić jego zalecenia. Jednak mogły być prowadzone wstępne prace prywatne. 17 czerwca 1964 r. Paweł VI powołał do życia Kolegium Konsultorów, które było organem doradczym Komisji. Ułatwiło to współpracę z organami Soboru ponieważ w skład Kolegium weszło większość sekretarzy komisji soborowych.
Formalne prace rozpoczęto 6 maja 1965 r. sesją na ktorej podjęto kwestie fundamentalne dla późniejszych prac, m.in. czy mają powstać dwa kodeksy: jeden dla obrządku łacińskiego, a drugi dla Kościołów Wschodnich. W styczniu 1966 r. zostało skierowane pismo do Konferencji Biskupów z prośbą o nadsyłanie propozycji dotyczących reformy kodeksu prawa kanonicznego. Kolegium Konsultorów, które stało się głównym organem opracowującym Kodeks było związane merytorycznie 10 dyrektywami wyrażonymi w Zasadach, które winny kierować odnową kodeksu prawa kanonicznego. Celem prac Papieskiej Komisji dla Rewizji Kodeksu Prawa Kanonicznego było przygotowanie projektów przepisów poszczególnych dziedzin prawa (tzw. schematów). Nad każdym schematem pracowała grupa robocza Kolegium Konsultorów. Od 1969 r. rozpoczęto publikowanie dokumentacji prac zespołów w półroczniku Communicationes, który stał się oficjalnym organem Komisji informującym o przebiegu pracy kodyfikacyjnej. Zespoły pracowały na sesjach, które odbywały się w Rzymie.
Od 1972 r. rozpoczęły się konsultacje kolejnych schematów. W konsultacjach uczestniczyły Konferencje Biskupów poszczególnych krajów, Dykasterie Kurii Rzymskiej, uczelnie kościelne oraz Unia Przełożonych Generalnych instytów zakonnych.
W latach 1973-1980 dokonano rewizji pierwotnego projektu. Efektem prac było połączenie wszystkich schematów w całość, nadanie ciągłej numeracji przepisom i wydane ich drukiem. Opracowana nowa wersja została przedstawiona do zatwierdzenia Papieskiej Komisji dla Rewizji Kodeksu Prawa Kanonicznego. W czasie kolejnych konsultacji zostały zgłoszone nowe uwagi. Po ich opracowaniu została wydana kolejna wersja projektu nowego kodeksu, która 22 kwietnia 1982 r. została przekazana Janowi Pawłowi II. Prace nad odnową kodeksu zostały zakończone 25 stycznia 1983 r., kiedy to papież promulgował tekst nowego kodeksu.
W sieci: Polski tekst Kodeksu
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.