Inflanty (od zniekształconej nazwy Livland) to nazwa nadana krainie historycznej nad Dźwiną i Zatoką Ryską powstałej w średniowieczu w obrębie posiadłości Zakonu Kawalerów Mieczowych, a zamieszkanej przez plemiona bałtyckie i ugrofińskie. Dawne Inflanty obejmują terytoria dzisiejszej Estonii i Łotwy.
Od XII wieku były terenem ekspansji Niemców i Duńczyków, a od XIII wieku zostały podbite przez Kawalerów Mieczowych. W roku 1561 wielki mistrz Zakonu Gotthard Kettler poddał ziemie Inflant Zygmuntowi Augustowi ( Polskie panowanie na Inflantach umocnił Stefan Batory. W tamtym czasie Inflanty były podzielone na województwa (1598):
  • wedeńskie
  • parnawskie
  • dorpackie (derpskie)
W XVII wieku toczyły się walki polsko-szwedzkie o Inflanty, w wyniku których znaczna, północno-zachodnia część tego obszaru przypadła Szwecji, co zostało potwierdzone pokojem oliwskim (1660). Część południowo-wschodnia Inflant, która została przy Polsce nazywano Inflantami Polskimi. Wkrótce Szwedzi stracili swoją część Inflant na rzecz Rosji, po pierwszym rozbiorze w roku 1772 Inflanty Polskie przyłączono do Rosji.

Ludność autochtoniczna

Inflanty to nazwa historyczna krajów tworzących niemal ściśle dzisiejsze republiki Łotwę i Estonię. Na początku XIII wieku Inflanty liczyły pół miliona mieszkańców, z których Łotysze, należący do spokrewnionej z Litwinami grupy językowej bałtosłowiańskiej, zajmowali Inflanty południowe, Estończycy zaś, przynależni językowo do grupy ugrofińskiej, zamieszkiwali Inflanty północne. Wśród Łotyszy osiedlili się bliscy etnicznie Estończykom Liwowie, z biegiem czasu zasymilowani przez ludność łotewską.

Germanizacja

Zwrotny punkt w historii Inflant nastąpił w chwili odkrycia ich przez kupców niemieckich, za którymi przybyło duchowieństwo niemieckie. Fakt ten zdecydował na długie wieki o losach kraju. Kiedy misja apostolska zakonnika holsztyńskiego, późniejszego biskupa Meinarda, nie doprowadziła do całkowitej chrystianizacji kraju, wyprawy krzyżowe rycerstwa niemieckiego dokonały nawrócenia pogan siłą (za biskupa Bartolda i jego następców). Proces chrystianizacji Inflant przybrał zdecydowane formy germanizacyjne za biskupa Alberta I Appeldern, który skutecznie ujarzmił Inflanty przy pomocy zorganizowanego przez siebie zakonu niemieckiego Kawalerów Mieczowych (Fratres militiae Christi), poddanych w 1237 roku władzy krzyżaków, ich regule oraz wielkiemu mistrzowi. Liwom, Estom i Łotyszom zagroził los, jaki spotkał bezpośrednich poddanych Krzyżaków — Prusów, a mianowicie germanizacja. Od losu tego uchronił jednak ludność tubylczą osobliwy ustrój polityczny podbitych Inflant. Bowiem drogą historycznego rozwoju władza polityczna kraju podzielona została między trzy wzajemnie się zwalczające czynniki: arcybiskupa ryskiego i biskupów, rycerstwo mieczowe i mieszczaństwo. Rozterki wewnętrzne, wynikające z rywalizacji tych 3 czynników, wypełniają dzieje Inflant w XIV, XV i XVI w.

Osłabienie wpływów niemieckich

Klęski Krzyżaków zdruzgotanych pod Grunwaldem w 1410 roku oraz w wojnie trzynastoletniej (1454—1466) wpłynęły na osłabienie wpływów niemieckich w Inflantach. Wreszcie w drugiej połowie XVI wieku Inflanty doszło do starcia na ich terenie trzech potęg sąsiednich: Polski, Szwecji i Moskwy.

Wojny inflanckie

Powód do walki dał zatarg wielkiego mistrza Fürstenberga z arcybiskupem ryskim, Wilhelmem. Król polski, Zygmunt August wziął stronę arcybiskupa i zmusił wielkiego mistrza do uległości i do zawarcia z Polską traktatu zaczepno-odpornego. W odpowiedzi na to doszło do najazdu Moskwy na Inflanty oraz zajęcia przez Szwedów Estonii (1560). W 1561 roku doszło do sekularyzacji Zakonu Mieczowników. Na żądanie stanów inflanckich król polski ogłosił w 1561 roku wcielenie Inflant do Polski, z wyłączeniem ich południowej części, Kurlandii i Semigalii, oddanych w lenno polskie ostatniemu wielkiemu mistrzowi Kawalerów Mieczowych, Gotthardowi Kettlerowi, oraz części północnej Estonii, która pozostała przy Szwecji. Stan posiadania Polski w Inflantach został utrzymany w wojnach obronnych przeciw Moskwie, dążącej za Zygmunta Augusta i Stefana Batorego z całą uporczywością do opanowania wybrzeży Bałtyku.

Wojny szwedzkie

Po pokoju z Moskwą w 1582 roku Inflanty zostały podzielone na trzy województwa: dorpackie, wendeńskie i parnawskie. Po wojnach szwedzkich za Jana Kazimierza Polska traci na mocy pokoju oliwskiego w 1660 roku 4/5 obszaru Inflant, odstąpionych Szwecji, a nazywanych odtąd Inflantami szwedzkimi. Reszta, zwana Inflantami polskimi, a stanowiąca obszar dawnego powiatu dyneburskiego, pozostała przy Polsce.

Inflanty polskie

Inflanty polskie postanowieniem sejmu z 1667 roku otrzymały tytuł księstwa, a ustrój województwa, dzieląc się administracyjnie na tzw. trakty: dyneburski, rzeżycki, lucyński i marienhauski. Miały trzy godności senatorskie: biskupa, wojewody i kasztelana. Miastem odbywania sejmów był Dyneburg (Dźwińsk). Szlachta Inflant polskich, pochodząca z rodów rycerskich Kawalerów Mieczowych pochodzenia niemieckiego, związana licznymi węzłami cywilizacyjnymi z Polską, uległa gruntownej polonizacji, dostarczając szeregu zasłużonych Polsce rodów, w tym: Tyzenhausów, Grotusów, Rejtanów, Denhoffów, Korffów, Romerowie, Mohlów, Weissenhoffów, Platerów, Manteuffelowie i inne. Inflanty polskie po pierwszym rozbiorze Polski zostały wcielone do Rosji.

Inflanty szwedzkie

Inflanty szwedzkie oraz Estonia zostały zabrane przez Rosję Piotra Wielkiego w 1721 roku na podstawie pokoju nisztadzkiego. W ten sposób Rosja, po opanowaniu potem Kurlandii oraz Inflant polskich, stała się - do czasów I wojny światowej - panią całych Inflant historycznych.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.