II wojna czeczeńska. Po okresie niezależności Czeczenii w latach 1996-1999 nastąpił okres względnego spokoju, przerwany na jesieni 1999 roku. Powodem do kolejnej interwencji militarnej stało się wkroczenie oddziałów Szamila Basajewa do sąsiedniego Dagestanu pod hasłem ustanowienia na Kaukazie islamskiego kalifatu wg zamysłu wahabitów i zamachy bombowe w Moskwie i Wołgodońsku w sierpniu i wrześniu tego roku, o które obwiniono czeczeńskich terrorystów.
Wzorem interwencji sił NATO w Bośni w początkowej fazie konfliktu wykorzystano naloty lotnicze. Rozpoczęły się one już we wrześniu 1999 roku. Oddziały lądowe przekroczyły granicę czeczeńsko-rosyjską 1 października 1999 roku i bardzo szybko zajęły nizinną część republiki do rzeki Terek, na brzegu której zatrzymały się na dość długo, tym niemniej na początku grudnia pod kontrolą wojsk federalnych znajdowało się już ponad 50 proc. terytorium republiki. Po otoczeniu przez oddziały rosyjskie Groznego 6 grudnia 1999 roku wezwano mieszkańców miasta do jego opuszczenia zapowiadając, że osoby pozostające w mieście "będą uważane za terrorystów i bandytów i będą zniszczone przez artylerię i lotnictwo". Szturm rozpoczęto 12 grudnia. Ostatnie oddziały bojowników (ok. 2 tys. ludzi) czeczeńskie opuściły miasto w nocy z 31 stycznia na 1 lutego 2000 roku. 29 lutego 2000 roku siły federalne zajęły ostatnie miasto pozostające w rękach czeczeńskich – Szatoj. Rosja ogłosiła zwycięstwo, które stało się elementem kampanii wyborczej Putina w rosyjskich wyborach prezydenckich w marcu 2000 roku.
Pomimo trwania walk, w 2002 Rosja zakończyła oficjalnie działania zbrojne i zaczęła wprowadzać w Czeczenii za pomocą działań politycznych plan "normalizacji" w celu zmarginalizowania i pozbawienia legitymacji wyborczej nieujętego prezydenta Maschadowa, kierującego niepodległościowym rządem. Podstawowymi elementami planu była nowa konstytucja i wybory prezydenckie. Projekt konstytucji przedłożył Achmad Kadyrow – poprzednio duchowny islamski i jeden z dowódców polowych, po przejściu na stronę sił federalnych w 1999 r. (ogłoszony za to przez bojowników za zdrajcę) prorosyjski szef administracji republiki. Przyjęto ją w referendum z 23 marca 2003 roku – weszła w życie 2 kwietnia 2003 r. Stwierdza ona jednoznacznie, że Czeczenia jest integralną częścią Rosji. Kadyrow wygrał wybory prezydenckie 5 października 2003 roku – ich uczciwość była kwestionowana przez obecnych międzynarodowych obserwatorów.
W wyniku akcji bojowników Kadyrow 9 maja 2004 zginął w zamachu na stadionie w Groznym. Obowiązki prezydenta przejął premier Siergiej Abramow. Ramzan, syn Achmada i dotychczasowy szef służby bezpieczeństwa, został mianowany wicepremierem i kieruje pracami rządu. Termin wyborów prezydenckich wyznaczono na 29 sierpnia. Początkowo na ich faworyta wskazywano Ramzana Kadyrowa – tuż po zamachu prezydent Władimir Putin przyjął go na Kremlu, ale dość szybko "uznano", że nie ukończył on wymaganych przez Konstytucję 30 lat i nie posiada nadzwyczajnych walorów intelektualnych i politycznych. Wśród faworytów wymieniano też lojalnego wobec Moskwy generała milicji i ministra spraw wewnętrznych Ału Ałchanowowa, który ostatecznie wygrał wybory. Choć oficjalnie nie zanotowano rażących naruszeń prawa wyborczego, organizacje międzynarodowe miały jednak szereg zastrzeżeń do przebiegu wyborów.
Walki partyzanckie trwają do dziś. Wśród separatystów część związana z Szamilem Basajewem i fundamentalizmem islamskim zaczęła stosować zamachy na rosyjskich cywilów. Głośną tego rodzaju akcją było uwięzienie przez czeczeńskie komando ok. 700 zakładników w moskiewskim teatrze na Dubrowce w październiku 2002 roku - w czasie akcji odbijania zakładników zginęło ok. 150 osób. W sierpniu 2004 r. nastąpiło wysadzenie dwóch cywilnych rosyjskich samolotów przez kobiety-samobójczynie, tzw. szahidki. Najtragiczniejszą jak dotąd akcją było zajęcie szkoły w Biesłanie 1 września 2004 roku, które w wyniku działań zamachowców i szturmu rosyjskich oddziałów specjalnych, lokalnej milicji oraz miejscowej uzbrojonej ludności zakończyło się śmiercią ok. 350 osób z przypuszczalnych liczby ponad 1000 zakładników (w większości dzieci), a także zranieniem setek dalszych osób.
Prezydent Czeczeni Asłan Maschadow oficjalnie odcinał się od tych taktyk (podobna sytuacja ma miejsce np. w Palestynie, gdzie obok siebie działają organizacje stosujące zamachy na cywilów (Hamas, Dżihad) i oficjalne struktury (Organizacja Wyzwolenia Palestyny), które nie akceptują takich akcji).
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.