Flet (flet poprzeczny, flet boczny) – instrument dęty drewniany z grupy aerofonów wargowych. Zakres dźwięków fletu wynosi trzy oktawy od c1 do c4. Odmianami fletu są: flet piccolo o stroju o oktawę wyższym c2 do c5 oraz flet altowy o stroju f do f3. Istnieje ćwierćtonowa wersja fletu, którą stworzyła holenderska współczesna flecistka Eva Kingma.
Flet w odróżnieniu od pokrewnemu mu fletu prostego jest instrumentem poprzecznym. Składa się z prostej, pustej rury zamkniętej od strony ustnika. Ustnik jest prostym otworem. Dźwięk kształtowany jest przez zamykanie lub otwieranie otworów nawierconych na długości rury. We współczesnym flecie otwory zamykane są klapami. Tradycyjnie flety wykonuje się z srebra, posrebrzanego mosiądzu lub nawet złota. Współcześnie flety często wykonywane są z tańszych metali lub ich stopów mających podobne właściwości. Dźwięk fletu, bardzo przyjemny i określany jako "słodki" łatwo łączy się z większością instrumentów orkiestralnych. Jest też ważnym instrumentem solowym.

ilustracja z
modlitwnika
św. Grzegorza
z Nazians

Drzeworyt Leonarda Fronspergera
z podręcznika wojskowego
przedstawiającego muzyków wojskowych
odwrócony tyłem gra na flecie.
Istnieją poszlaki, które pozwalają wierzyć, że flet poprzeczny znany był już w starożytności. Na pewno jednak był znanym i popularnym instrumentem już w średniowieczu. W XI kopii z modlitewnika św. Grzegorza z Nazianz, którego oryginał pochodzi z IX wieku znajduje się rysunek pasterza grającego na flecie poprzecznym. W następnych wiekach flet pojawia się często w ikonografii świeckiej i kościelnej. Flet staje się częstym atrybutem anioła, prawdopodobnie ze względu na "niebiańskie" brzmienie. Występuje także w ikonografii militarnej, obok bębnów i trąb. Analiza obrazów o charakterze świeckim pokazuje, że flet poprzeczny obok prostego był często wykorzystywanym instrumentem dworskim obok lutni, harfy i rebec.
Pierwszym zbiorem muzycznym, w którym zawarta jest muzyka na flet pochodzi z około 1330. Śpiewnik Johannesa Hadlauba zawiera 54 pieśni przeznaczonych na głos przy akompaniamencie skrzypek i fletu. Około 1360 poeta Guillaume de Machaut, w jednym ze swych pism wyjaśnia różnice pomiędzy fletem prostym a poprzecznym. W tym samym czasie Eustache Deschamps w swych pismach sugeruje, że flet jednakowo nadaje się do wykonywania muzyki dworskiej jak i militarnej.




W 1533 Pierre Attaingnant w Paryżu publikuje dwie kolekcje 58 pieśni. Większość z nich desygnowana jest na flet, inne na flet prosty lub na oba instrumenty. W 1600 Aurelio Virgiliano w swym Il Dolcimelo zawiera Ricercate na flet. Jest to pierwsza znana solowa kompozycja na flet. W 1702 Michel de Labarre's componuje Pieces pour la flûte traversière avec la basse-continue. Pierwsza barokowa kompozycja na flet. W 1707 Jacques Martin Hotteterre, publikuje pierwszy podręcznik gry na flecie Principes de la flûte traversière. 1740 Fryderyk Wielki, zamiłowany flecista amator zostaje królem Prus. W 1779 zaczyna swą karierę jako cudowne dziecko, niewidomy Friedrich Ludwig Dülon, pierwszy wirtuoz fletu. W tym samym czasie powstaje wiele solowych utworów na flet pisanych przez wszystkich wielkich kompozytorów klasycystycznych. Pod koniec XVIII wieku na Paryskim konserwatorium naucza aż pięciu profesorów gry i kompozycji na flet. W wieku XIX popularność fletu zaczyna nabierać rozmiaru manii, przypominającą tę związaną z gitarą w latach sześćdziesiątych XX wieku. Flet staje się ważnym instrumentem amatorskim, zajmuje też stałe miejsce w orkiestrze i jako instrument solowy. Występuje wielu wirtuozów instrumentu: Ludwig Dülon (1769-1826), Charles Nicholson (1795-1837), Theobald Boehm (1794-1881), Charles Nicholson (1795-1837), Caspar Fürstenau (1772-1819), Joseph Richardson (1814-1862), Joseph Richardson (1814-1862), Adolphe Hennebains (1862-1914) i inni.
W XX wieku flet utrzymuje swoją popularność w muzyce poważnej. Szczególnie wraz z odkrywaniem muzyki baroku, staje się ważnym instrumentem. Zostaje także, choć w dość ograniczonym zakresie zaadaptowany jako instrument jazzowy. Słynnym jazzowym flecistą był Wayman Carver z Chick Webb band. Także w rocku, szczególnie w progresywnym, flet staje się popularnym i ważnym instrumentem. W stałym składzie instrumentalnym posiadają go takie grupy jak Genesis (Peter Gabriel), Jethro Tull (Ian Anderson), Gryphon, Gong, Renaissance, Mike Oldfield i inne.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.