Eukarioty
Systematyka
Domena: eukarioty
Nazwa systematyczna
Eukaryota
Jądrowe (Eukaryota lub Eukarya zwane też przez biologów Eukariotami lub Eukariontami) - organizmy zbudowane z komórek z jądrem komórkowym, odgraniczonym od cytoplazmy podwójną błoną białkowo-lipidową.
W zależności od ujęcia systematycznego jądrowe są traktowane jako królestwo, nadkrólestwo, cesarstwo lub domena.
Komórki eukariotyczne są znacznie większe od prokariotycznych. Choć zmienność rozmiarów i jednych i drugich jest bardzo duża, "typowe" proporcje objętości są rzędu tysiąc do jednego.

EWOLUCJA I PODZIAŁ SYSTEMATYCZNY

Organizmy eukariotyczne wywodzą się z prokariontycznych archeanów, jednak ich wczesne dzieje ewolucyjne są słabo znane. Prawdopodobnie po prokariotycznych jeszcze przodkach wczesne jądrowe odziedziczyły zdolność do ruchu ameboidalnego i fagocytozy, lecz znacznie ją udoskonaliły. Głównym jednak "wynalazkiem" była reorganizacja materiału genetycznego. Komórka eukariotyczna zawiera wielokrotnie więcej materiału genetycznego niż prokariotyczna, dzięki czemu jest w stanie produkować więcej typów białek i ma potencjalnie nieograniczone możliwości regulacji. Materiał genetyczny występuje tu w postaci wielu, skupionych w jądrze chromosomów. Są to liniowe fragmentów DNA związanego z licznymi białkami, które chronią go, powielają i precyzyjnie sterują ekspresją. Komórki eukariotyczne posiadają wiele organelli - zarówno analogiczne do występujących u prokariotów np. rybosomy czy chromosomy (odpowiadające bakteryjnemu genoforowi) jak i takie, których u żadnych prokariotów nie ma. Do tych drugich należy retikulum endoplazmatyczne wraz z błoną jądrową oraz mitochondria i plastydy (np. chloroplasty). Przynajmniej te dwa ostatnie pochodzą ze stosunkowo późnej w skali ewolucyjnej endosymbiozy komórek wczesnych jądrowych z bakteriami i sinicami. Wreszcie około miliarda lat temu komórki eukariotyczne wykształciły możliwość rozmnażania drogą płciową, co jeszcze bardziej zwiększyło ich możliwości ewolucyjne.
Ponieważ zależności ewolucyjne między jądrowymi nie są jasne ich podział systematyczny jest ciągle nie do końca ustalony. Najpowszechniej uznawany jest tradycyjny podział na 4 niższe taksony w randze królestw lub podkrólestw: Jest on jednak bardzo niedoskonały, gdyż pierwszy z tych taksonów jest parafiletyczny w stosunku do pozostałych. Z kolei kladystyka wyróżnia aktualnie (1999r.) do 60 linii, które są najprawdopodobniej monofiletyczne. Taki podział byłby jednak zbyt szczegółowy, szczególnie, że większość znanych nam organizmów zawarta jest w dwu z tych linii. Mógłby jedynie stanowić podstawę do wyróżnienia wyższych jednostek. Niestety próby określenia pokrewieństwa tych linii na podstawie sekwencji genowej cytochromu c i innych enzymów zakończyły się jedynie częściowym sukcesem...
60 wyróżnionych linii to:
  1. Acantharea
  2. Alveolates
  3. Ancyromonas
  4. Apusomonads
  5. Biomyxa
  6. Centroheliozoa
  7. Cercomonads several
  8. Chlorarachniophytes
  9. Coelosporidium
  10. Collodictyon
  11. Copromyxids
  12. Cryothecomonas
  13. Cryptomonads
  14. Desmothoracids
  15. Dimorphids
  16. Diphylleia
  17. Discocelis
  18. Ebriids
  19. Ellobiopsids
  20. Entamoebidae
  21. Excavates
  22. Euglenozoa
  23. Fonticula
  24. Glaucophytes
  25. Granuloreticulosa
  26. Gymnophrea
  27. Gymnosphaerida
  28. Haplosporids
  29. Haptophytes
  30. Kathablepharids
  31. Komokiacea
  32. Luffisphaera
  33. Ministeria
  34. Multicilia
  35. Nephridiophagids
  36. Nucleariidae
  37. Opisthokonts - (Zwierzęta, Grzyby, inne...)
  38. Oxymonads
  39. Parabasalids
  40. Paramyxea
  41. Pelobionts
  42. Phaeodarea
  43. Phagodinium
  44. Phalansterium
  45. Plasmodiophorids
  46. Polycystinea
  47. Pseudospora
  48. Ramicristates
  49. Red algae
  50. Rosette
  51. Spironemids
  52. Spongomonads
  53. Stephanopogon
  54. Sticholonche
  55. Stramenopiles
  56. Telonema
  57. Thaumatomonads
  58. Vampyrellids (ameby żywiące się glonami oraz grzybami)
  59. Viridaeplantae (zielone glony, oraz zielone rośliny)
  60. Xenophyophores
Zobacz też: komórka organizmów żywych, drzewo życia
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.