Dysk akrecyjny jest to wirująca struktura uformowana przez pył i gaz, opadający na silne źródło grawitacji (czarną dziurę bądź gwiazdę neutronową).
Zgodnie z zasadą zachowania momentu pędu jeśli obłok pyłu i gazu, przyciągany przez masywny obiekt nabierze pewnej rotacji, a następnie pod wpływem siły grawitacji będzie opadać na ten obiekt, to prędkość rotacji będzie wzrastać. Siły odśrodkowe spowodują, że obłok przekształci się z czasem w dysk, a siły pływowe ustawią płaszczyznę obrotu dysku zgodnie z płaszczyzną obrotu masy centralnej.
Najbardziej efektowne dyski akrecyjne to te, które formują się wokół czarnych dziur. Znaczne siły grawitacyjne, które występują w pobliżu takich obiektów, powodują że tarcie, które zachodzi między drobinami dysku jest na tyle silne, że emituje on promienie Röntgena tuż przy horyzoncie zdarzeń. Jest to jeden z powodów, dla których astronomowie sądzą, że udało im się pośrednio zaobserwować czarne dziury - dostrzegli potencjalnych kandydatów dyski akrecyjne krążące wokół nich. W układzie podwójnym gwiazdy i czarnej dziury często zdarza się, że z gwiazdy jest wydzierana materia, która tworzy dysk akrecyjny wokół czarnej dziury.
Wokół najbardziej masywnych czarnych dziur, stanowiących centrum kwazarów, tworzą się dyski akrecyjne emitujące więcej promieniowania niż całe galaktyki.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.