Demokracja (z greki demos - "lud" + kratos "rządy") - ustrój polityczny, w którym zwykli obywatele mają większy lub mniejszy wpływ na rządy, w odróżnieniu od dyktatury, lub monarchii absolutnej, gdzie cała władza spoczywa w rękach jednego człowieka.
Demokracja może być stopniowana - tzn. w danym ustroju politycznym faktyczny udział we władzy zwykłych obywateli może być większy lub mniejszy. Np: w monarchii konstytucyjnej władza należy formalnie do króla, jednak rzeczywiste stosunki między królem a jego poddanymi reguluje konstytucja, która może w praktyce oddawać niemal całą władzę poddanym. Z drugiej strony systemy, które są z formalnego punktu widzenia demokracjami, mogą w rzeczywistości dawać rzeczywistą władzę wąskiej grupie oligarchów, którzy praktycznie sprawują ją w sposób skrajnie niedemokratyczny.
We współczesnej teorii demokracji liberalnej, wywodzącej się z prac Johna Locke'a i Johna Stuarta Milla zakłada się, że faktyczny ustrój demokratyczny powinien charakteryzować się:
  • możliwością wyboru władzy przez wolne i uczciwe wybory
  • możliwością kandydowania do ciał tworzących władzę przez wszystkich obywateli
  • rządami prawa i jawnością stanowienia prawa
  • przestrzeganiem elementarnych praw człowieka takich jak:
    • wolnością głoszenia swoich poglądów - nawet jeśli nie są one w danym momencie popularne
    • wolnością zrzeszania się i tworzenia politycznych grup nacisku
    • wolnością od dyskryminacji (seksualnej, rasowej, religijnej itp.)
Zagadnienie stworzenia ustroju, w którym z jednej strony wszyscy obywatele mają rzeczywisty wpływ na rządy, a z drugiej strony jest on technicznie sprawny, stanowi jeden z najważniejszych i wciąż nieroztrzygniętych problemów w teorii demokracji.
Jedno z najsłynniejszych stwierdzeń, podsumowywujących nieustającą debatę na ten temat zostało wypowiedziane przez Winstona Churchilla:
"Stwierdzono, że demokracja jest najgorszą formą rządu, jeśli nie liczyć wszystkich innych form, których próbowano od czasu do czasu."
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.