Archeologia jest nauką zajmującą się badaniem człowieka, rozwoju jego i jego cywilizacji poprzez odkrywanie, dokumentację i analizę materialnych świadectw działalności ludzkiej, do których zaliczamy: architekturę, artefakty, biofakty, szczątki ludzkie oraz krajobraz zmieniony przez człowieka.
Dziedziny archeologii to:
  • prehistoria (prahistoria) - okres przed pojawieniem się źródeł pisanych
  • protohistoria - historia społeczności, które nie stworzyły pismiennictwa, lecz o których zachowały się informacje w źródłach innych kultur
  • archeologia historyczna ( w tym wypadku archeologia i jej metody uzupełniają wiedzę zdobytą metodami historycznymi)
Nauką różniacą się co do celów, ale podobną ze względu na stosowane środki jest paleoarcheologia, zajmująca się poszukiwaniem szczątków zwierząt kopalnych. Powstanie archeologii było związane z pozyskiwaniem zabytków do kolekcji starożytności, dopiero w XIX wieku archeologia uzyskała status nauki.
Archeologia posługuje się różnorodnym zestawem metod i środków. Przede wszystkim badaniami terenowymi, ale także metodami historycznymi, logicznymi, fizycznymi, technicznymi, chemicznymi, biologicznymi i elektronicznymi dzięki temu związana jest z większością dziedzin przyrodniczych, humanistycznych i społecznych. Na podstawie odnalezionych materialnych świadectw działalności człowieka w kolejnym etapie badań archeolodzy starają się odgadnąć funkcjonowanie i zachowania dawnych społeczeństw.
Archeologia ściśle łączy się z historią. Jednakże nie we wszystkich krajach archeologia jest wiązana z naukami historycznymi. Kraje niemieckojęzyczne oraz słowiańskie łączą archeologię z klasyczną historią, kraje anglosaskie łączą ją z antropologią i etnologią, zaś kraje francuskojęzyczne z naukami o Ziemi.
Pierwsze polskie muzeum archeologiczne powstało w połowie XIX w. w Krakowie (przy Akademii Umiejętności), a pierwsza katedra archeologii na Uniwersytecie Jagiellońskim w 1867 r. kierował nią Józef Łepkowski. Docenieniem rangi tej nauki było powołanie w 1918 r. Państwowego Grona Konserwatorów Zabytków Archeologicznych.
Działy archeologii:
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.