Afera Rywina, zwana również na wzór afery Watergate, aferą Rywingate, to potoczna nazwa jednego z największych, lecz nie wyjaśnionych do końca skandali korupcyjnych III Rzeczpospolitej.
Aferę zapoczątkowała publikacja 27 grudnia 2002 roku w Gazecie Wyborczej artykułu pióra Pawła Smoleńskiego pt. Ustawa za łapówkę czyli przychodzi Rywin do Michnika.

Kalendarium afery Rywina

  • rok 2002 - Trwają prace nad projektem nowelizacji ustawy o radiofonii i telewizji. Wprowadzono przepis zabraniający jednoczesnego posiadania gazety ogólnopolskiej (dziennika) oraz stacji telewizyjnej. Przepis taki stanowił dla spółki Agora - właściciela Gazety Wyborczej - istotną przeszkodę, gdyż jej zarząd nosił się z zamiarem kupna stacji telewizyjnej Polsat lub drugiego programu TVP (w razie jego prywatyzacji).
W lecie 2002 Lew Rywin przyszedł do prezes firmy Agora - Wandy Rapaczyńskiej, z propozycją w imieniu bliżej nie sprecyzowanej "grupy trzymającej władzę" (w pierwszej rozmowie padło nazwisko premiera Leszka Millera, później Lew Rywin się z tego wycofał), wycofania tego przepisu z projektu nowelizacji w zamian za 17 i pół miliona dolarów. Potem nastąpiło jeszcze jedno spotkanie, tym razem z redaktorem naczelnym Gazety Wyborczej Adamem Michnikiem, które zostało przez Michnika nagrane na dyktafonie.
Nagranie to zostało ujawnione w grudniu 2002, co było bezpośrednią przyczyną afery.
  • 27 grudnia 2002 - publikacja w Gazecie Wyborczej tekstu Przychodzi Rywin do Michnika.
  • 10 stycznia 2003 - Sejm na wniosek PiS powołuje Komisję Śledczą do zbadania ujawnionych w mediach zarzutów dotyczących przypadków korupcji podczas prac nad nowelizacją ustawy o radiofonii i telewizji.
  • 14 styczna - pierwsze posiedzenie sejmowej komisji śledczej, wybór prezydium w składzie: przewodniczący - Tomasz Nałęcz (UP), zastępcy - Bohdan Kopczyński (LPR do 14 lutego, obecnie niezrzeszony) i Bogdan Lewandowski (SLD)
  • 15 stycznia - drugie posiedzenie komisji
  • 31 stycznia - list otwarty grupy osób związanych z polską kinematografią o poszanowanie praw Rywina
  • 3 lutego - trzecie posiedzenie komisji
  • 4 lutego - kolejne posiedzenie komisji
  • 8 lutego - posiedzenie komisji, przesłuchanie redaktora A. Michnika
  • 10 lutego - posiedzenie komisji, przesłuchanie redaktora A. Michnika
  • 12 lutego - kolejne posiedzenie komisji, zakończenie przesłuchania A. Michnika; pierwszy dzień przesłuchań Wandy Rapaczyńskiej, prezes Agory SA
  • 15 lutego - kolejne posiedzenie komisji, komisja zadaje pytania prezes Wandzie Rapaczyńskiej
  • 19 lutego - zakończenie przesłuchania Wandy Rapaczyńskiej oraz pierwszy dzień przesłuchań prezesa zarządu Telewizji Polskej SA Roberta Kwiatkowskiego; wniosek komisji śledczej o możliwość wcześniejszego przesłuchania głównego podejrzanego Lwa Rywina
  • 20 lutego - kolejny dzień przesłuchań prezesa Roberta Kwiatkowskiego
  • 21 lutego - ostatni dzień przesłuchania Roberta Kwiatkowskiego; komisja rozpatrza wniosek pełnomocników Lwa Rywina o odsunięcie z prac komisji posłów Zbigniewa Ziobro i Piotra Smolany. Powodem miało być ich osobiste zaangażowanie w sprawę. Posłowie ci złożyli wcześniej zawiadomienie do prokuratury o popełnieniu przestępstwa przez Leszka Millera (Ziobro) i przez Adama Michnika (Smolana).
  • 22 lutego - odrzucenie wniosku o wykluczenie posłów z obrad komisji; przed komisją staje Lew Rywin (wraz z dwoma pełnomocnikami), który przedstawia oświadczenie mające dowodzić jego niewinności, stawia zarzuty red. A. Michnikowi o zmanipulowanie jego wypowiedzi, oraz odmawia odpowiedzi na wszystkie pytania komisji; konferencja prasowa na której red. A. Michnik odpowiada na zarzuty Lwa Rywina
  • 25 lutego - poseł Piotr Smolana postanawia odejść z komisji.
  • 26 lutego - poseł Ryszard Kalisz postanawia odejść z komisji.
  • 28 lutego - brakujące miejsca w komisji uzupełniły Renata Beger (Samoobrona) i Anita Błochowiak (SLD).
  • 1 marca - komisja śledcza przesłuchuje wiceprezesa Agory Piotra Niemczyckiego.
  • 4 marca - komisja kończy przesłuchanie Niemczyckiego i rozpoczyna przesłuchanie Heleny Łuczywo - wiceprezes Agory i zastępcy redaktora naczelnego Gazety Wyborczej.
  • 28 kwietnia - komisja przesłuchuje Leszka Millera, w praktyce jedynym przesłuchującym jest poseł Zbigniew Ziobro. Dochodzi do spięcia między politykami, padają słowa, które obrażają obie strony (w tym inwektywa Millera pod adresem Ziobry "Pan jest zerem").
  • 13 i 14 maja - przesłuchania Jarosława Sellina, członka Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji
  • 15 maja - przesłuchanie Stanisława Sołtysińskiego, przewodniczącego Rady Nazdorczej Agory; oraz początek przesłuchania Grzegorza Kurczuka, ministra sprawiedliwości
  • 16 maja - ciąg dalszy przesłuchania Grzegorza Kurczuka
  • 17 maja - przesłuchanie Jarosława Pachowskiego, prezesa zarządu Polkomtel
  • 27 maja - przesłuchanie posła Jerzego Wenderlicha, przewodniczącego sejmowej Komisji Kultury i Środków Przekazu
  • 28 maja - przesłuchanie Danuty Waniek, przewodniczącej KRRiT
  • 29 maja - przesłuchanie Rafała Skąpskiego, podsekretarza stanu w ministerstwie kultury
  • 30 maja - przesłuchanie Pawła Smoleńskiego, redaktora Gazety Wyborczej
  • 31 maja - przesłuchanie Dariusza Szymczychy, sekretarza stanu w kancelarii prezydenta
  • 3 czerwca - przesłuchanie Macieja Kosińskiego, dyrektora generalnego do spraw programowych TVP
  • 4 czerwca - przesłuchanie Lecha Kaczyńskiego
  • 16 czerwca - kontynuacja przesłuchania Leszka Millera. Tym razem inni posłowie mają okazję zadać premierowi pytania. Zaczyna Renata Beger, potem Jan Rokita, Bohdan Kopczyński i Anita Błochowiak.
  • 17 czerwca - przesłuchanie Marka Sowy, prezesa United Pan-Europe Communications oraz Andrzeja Barcikowskiego, szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego
  • 18 czerwca - ciąg dalszy przesłuchania Leszka Millera. Pytania zadają Anita Błochowiak, Stanisław Rydzoń, Jerzy Szteliga, Jan Rokita, Zbigniew Ziobro i Bogdan Lewandowski.
  • 1 lipca - przesłuchanie Cezarego Banasińskiego, prezesa UOKiK
  • 2 lipca - przesłuchanie Aleksandra Proksy, prezesa Rządowego Centrum Legislacji
  • 11 lipca - posiedzenie poświęcone tylko sprawom bieżącym
  • 16 lipca - przesłuchanie Tomasza Łopackiego, głównego specjalisty w Departamencie Prawno-Legislacyjnym Ministerstwa Kultury; Iwony Galińskiej, zastępcy dyrektora Departamentu Prawnego KRRiT
  • 17 lipca - przesłuchanie Bożeny Szumilewicz, głównego legislatora w Rządowym Centrum Legislacyjnym i ponowne przesłuchanie Janiny Sokołowskiej, dyrektora Departamentu Prawnego KRRiT
  • 18 lipca - ponowne przesłuchanie Roberta Kwiatkowskiego
  • 19 lipca - przesłuchanie Martyny Jońskiej, głównego legislatora w Rządowym Centrum Legislacyjnym; konfrontacja świadków - Bożeny Szumilewicz oraz Tomasza Łopackiego; konfrontacja świadków - Bożeny Szumilewicz oraz Iwony Galińskiej; konfrontacja świadków - Bożeny Szumilewicz oraz Janiny Sokołowskiej
  • 24 lipca - posiedzenie poświęcone tylko sprawom bieżącym
  • 19 sierpnia - przesłuchanie Ewy Ziemiszewskiej, dyrektora Departamentu Prawno-Legislacyjnego w Ministerstwie Kultury
  • 20 sierpnia - przesłuchanie Beaty Hebdzyńskiej, wiceprezes Rządowego Centrum Legislacji
  • 21 sierpnia - przesłuchanie Ewy Gościckiej, byłej wicedyrektor Departamentu Legislacyjnego w Rządowym Centrum Legislacji
  • 4 września - przesłuchanie Wandy Marciniak, byłej prokurator Prokuratury Okręgowej w Warszawie
  • 5 września - przesłuchanie Anny Wojciechowskiej, byłej dziennikarki Polskiej Agencji Prasowej
  • 11 i 17 września - posiedzenia poświęcone tylko sprawom bieżącym
  • 22 września - przesłuchanie Aleksandry Jakubowskiej
  • 23 września - kontynuacja przesłuchania Aleksandry Jakubowskiej
  • 24 września - przesłuchanie Andrzeja Celińskiego
  • 7 października - ponowne przesłuchanie Heleny Łuczywo
  • 8 października - ponowne przesłuchanie Aleksandry Jakubowskiej
  • 9 października - kontynuacja ponownego przesłuchania Aleksandry Jakubowskiej; konfrontacja świadków Heleny Łuczywo i Aleksandry Jakubowskiej; i dalsze przesłuchiwanie Aleksandry Jakubowskiej (w stenogramach tego dnia odbyły się 3 posiedzenia)
  • 21 października - ponowne przesłuchanie Adama Michnika
  • 22 października - kontynuacja ponownego przesłuchania Adama Michnika
  • 24 października - kontynuacja ponownego przesłuchania Adama Michnika
  • 4 listopada - posiedzenie poświęcone tylko sprawom bieżącym
  • 5 listopada - ponowne przesłuchanie Wandy Rapaczyńskiej
  • 6 listopada - kontynuacja ponownego przesłuchania Wandy Rapaczyńskiej; przesłuchanie Ewy Lewszuk i Andrzeja Titkowa
  • 7 listopada - ponowne przesłuchanie Aleksandry Jakubowskiej
  • 18 listopada - ponowne przesłuchanie Andrzeja Zarębskiego, byłego członka KRRiT; przesłuchanie Antoniego Bajera; ponowne przesłuchanie Ewy Ziemiszewskiej
  • 19 listopada - ponowne przesłuchanie Aleksandra Proksy
  • 20 listopada - przesłuchanie Marka Wagnera, szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
  • 21 listopada - ponowne przesłuchanie Aleksandry Jakubowskiej
  • 2 grudnia - posiedzenie poświęcone tylko sprawom bieżącym
  • 19 marca i 2 kwietnia 2004 - dyskusje nad sprawozdaniem komisji
  • 5 kwietnia 2004 roku - ostatnie posiedzenie komisji śledczej.
  • 24 września Sejm przyjął raport posła Zbigniewa Ziobry jako ostateczny raport komisji śledczej.
  • 26 kwietnia 2004 roku Lew Rywin został nieprawomocnie skazany przez Sąd Okręgowy w Warszawie na dwa i pół roku więzienia oraz 100 tysięcy złotych grzywny. Sąd zmienił kwalifikację czynu z płatnej protekcji na oszustwo.
  • 10 grudnia 2004 warszawski Sąd Apelacyjny, po rozpatrzeniu odwołania od wyroku Sądu Okręgowego, ponownie zmienił kwalifikację prawną czynu uznając, że Lew Rywin był pośrednikiem osób, które chciały złożyć Agorze korupcyjną propozycję; sąd obniżył przy tym wyrok i skazał Lwa Rywina na dwa lata więzienia i 100 tys. zł grzywny. Wyrok jest prawomocny.

Raport komisji

Na ostatnim posiedzeniu komisji uchwalono, bez merytorycznej dyskusji i wbrew woli jej przewodniczącego Tomasza Nałęcza raport przygotowany przez Anitę Błochowiak, stwierdzający, że żadnej "grupy trzymającej władzę" nie było, zaś Lew Rywin działał sam. Raport Anity Błochowiak został przyjęty przez komisję głosami posłów Sojuszu Lewicy Demokratycznej, Samoobrony RP i posła niezrzeszonego Bohdana Kopczyńskiego. Nieobecny był poseł Polskiego Stronnictwa Ludowego Józef Szczepańczyk. Pozostali posłowie (z Socjaldemokracji Polskiej, Prawa i Sprawiedliwości i Platformy Obywatelskiej) głosowali przeciwko projektowi.
Od raportu tego odcięła się grupa posłów, członków komisji - w tym także jej przewodniczący - która przygotowała mniejszościowe wersje raportu, stwierdzające, że jednak taka grupa istniała i przedstawiająca swój własny scenariusz wydarzeń i domniemany skład tej grupy. Na posiedzeniu plenarnym Sejmu 28 maja 2004 roku bezwzględna większość posłów opowiedziała się niespodziewanie za najradykalniejszym sprawozdaniem, przygotowanym przez posła Ziobro. Było to efektem proceduralnej sztuczki opozycji, która korzystając z nieobecności częsci posłów SLD zaproponowała głosowanie nad mniejszościowymi wersjami raportów, oraz błędnej taktyki SLD, który w kolejnych głosowaniach poparł raport posła Łącznego (Samoobrona) licząc, że tym sposobem wyłonione zostaną dwa raporty, którym trudno będzie uzyskać większość. W ostatnim z głosowań "Samoobrona" niespodziewanie oddała głosy na raport Ziobry, który - przy wymaganej większości bezwzględnej 188 - otrzymał 190 głosów. 24 września 2004 Sejm potwierdził (231 za, 169 przeciw, 2 wstrzymujące) przyjęcie raportu posła Zbigniewa Ziobry jako ostatecznego raportu komisji śledczej.
Publikacja wraz ze zdjęciami jest udostępniona w Encyklopedii "Zgapedia" części portalu zgapa.pl. Treść objęta jest licencją GNU FDL Wolnej Dokumentacji w wersji 1.3 lub dowolnej pózniejszej opublikowanej przez Free Software Foundation i została ona opracowana na podstawie Wikipedii, tutaj możesz znaleźć artykuł źródłowy oraz autorów. Warunki użytkowania Encyklopedii znajdziesz na tej stronie.
Prezentowane filmy poczhodzą z serwisu YouTube, portal zgapa.pl nie jest ich autorem i nie ponosi odpowiedzialności za ich treści.