Czytaj więcej"/> Drukuj
Wojny śląskie - (1740-1763) 3 wojny między Austrią Habsburgów i Prusami Hohenzollernów o panowanie nad Śląskiem, w ich wyniku większość Śląska wraz z Ziemią Kłodzką znalazła się w granicach tych ostatnich, a wraz z nimi od 1871 w zjednoczonych przez Hohenzollernów Niemczech.
Fryderyk II Wielki Hohenzollern zdecydował się zaatakować Śląsk licząc m. in. na narastającą wrogość pomiędzy prześladującymi protestantów Habsburgami a w większości luterańską ludnością bogatej prowincji. Już wcześniej uciskana ludność cesarskiej części Śląska (w księstwach brzesko-legnickim i oleśnickim obowiązywała swoboda wyznania i kultu) zwracała się o protekcję do przechodzących przez jego teryrytorium wojsk szwedzkich (1706), które uznano za gwarantów warunków podpisanego po wojnie trzydziestoletniej pokoju westfalskiego.
Fryderyk swe działania wspierał dodatkowo roszczeniami dynastycznymi wynikającymi z podpisanego w 1537 roku układu o przeżycie pomiędzy Joachimem Hohenzollernem a Fryderykiem II z dynastii Piastów, księciem legnicko-brzeskim (układ nie został zrealizowany ani w 1648 po śmierci Fryderyka II, ani w 1675 roku po wygaśnięciu dynastii Piastów, księstwo przejęli Habsburgowie).
Jednocześnie jednak Prusy związane były potwierdzoną przez ojca Fryderyka Wielkiego w 1731 sankcją pragmatyczną, zobowiązująca je do zachowania jedności wszystkich ziem Habsburgów oraz wspierania jako następczyni i dziedziczki korony Marii Teresy, córki zmarłego cesarza Karola VI.

I wojna śląska 1740-1742

Korzystając z zamieszania wywołanego sporami o sukcesję austriacką Fryderyk II zawarł sojusz z Saksonią i 16 grudnia wkroczył na Śląsk, który udało mu się zająć wraz z Kłodzkiem w ciągu zaledwie dwóch miesięcy.
Walcząca na dwa fronty i stojąca w obliczu utraty Wiednia (vide: wojna o sukcesję austriacką) Maria Teresa zmuszona była w 1742 zawrzeć przedwcześnie taktyczny pokój we Wrocławiu, który przekazywał Prusom niemal całe terytorium Śląska wraz z Ziemią Kłodzką. Przy Austrii pozostał jedynie Śląsk karniowski i opawski oraz księstwo cieszyńskie. Jednak Maria Teresa nigdy nie pogodziła się ze stratą bogatej prowincji, co miało doprowadzić do drugiej wojny.
Kalendarium

II wojna śląska 1744-1745

Wobec odparcia ataku Bawarczyków i Francuzów na Wiedeń Fryderyk - nie chcąc pozwolić na zbytnie umocnienie się Habsburgów - znowu zaatakował, Austria liczyła na odwrócenie karty i odzyskanie utraconych ziem. Jej sojusznikami były Rosja oraz, lawirująca między nią a Prusami, Saksonia Fryderyka Augusta (w Polsce jako August III Sas).
Wojska cesarskie zostały jednak pobite pod Dobromierzem (niem. Hohenfriedburg) i Kotliskami (niem. Kesseldorf), zaś cesarzowa zmuszona została przełknąć gorzki pokój drezdeński z 1745, który jedynie potwierdzał ciężkie warunki pokoju wrocławskiego.
Kalendarium

III wojna śląska 1756-1763

Wybuchła w momencie wtargnięcia przez Prusy do Saksonii. De facto był to europejski epizod wielkie wojny siedmioletniej. Walki toczyły się o Saksonię, Śląsk oraz posiadłości kolonialne między wielkimi koalicjami: Zakończyła się pokojem w Hubertsburgu w 1763 roku. Więcej: wojna siedmioletnia
Kalendarium

Zakończenie

Prusy wyszły z tych wojen ogromnie wyczerpane. Gdyby nie rozpad koalicji antypruskiej w obliczu śmierci carycy - wszystkie dotychczasowe zdobycze Fryderyka Wielkiego zostałyby pogrzebane. Jego przeciwnicy posiadali nad nim miażdżącą przewagę wojskową, zaś jego blisko 100 tys. w 1740 roku armia była w rozsypce.
Ostateczny wynik był jednak większy niż Fryderyk spodziewał się osiągnąć. Nie zamierzał zagarnąć całego Śląska. Chciał jedynie jego dolnej części, część górną uważał za mało wartościową i nierozwiniętą gospodarczo. Tymczasem za wyjątkiem Księstwa Cieszyńskiego i Ziemi Opawskiej otrzymał praktycznie cały Śląsk, wraz z Ziemią Kłodzką. A w jego górnej części rozwinęło się potem wielkie zagłębie przemysłowe.
Materiał wydrukowany z portalu zgapa.pl dnia 2020-07-07 12:28:15