Czytaj więcej"/> Drukuj
Era mezozoiczna to era która rozpoczęła się od wielkiego wymierania pod koniec permu, a skończyła zagładą wielkich gadów, pod koniec kredy (patrz tabelka), znanego jako wymieranie kredowe. Era mezozoiczna trwała dwa razy krócej niż paleozoiczna, bo tylko 170 milionów lat. Dzieli się ją na trzy okresy: trias, jurę i kredę.

Najważniejsze wydarzenia

Era Okres (mln lat temu) Geologia Biologia
Mezozoik kreda
(130-65)
Pierwsze ruchy orogenezy alpejskiej. Pojawia się Atlantyk, Dekan wędruje w stronę Eurazji, pod koniec: zderzenie z asteroidą. Kulminacja ery dinozaurów, gadów latających i morskich oraz amonitów; rozwój ssaków i ptaków; koniec: wielkie wymieranie.
jura
(204-130)
Całkowita dezintegracja Gondwany Dominacja gadów i owadów na lądach; Archaeopteryx; bogactwo miłorzębów
trias
(245-204)
Koniec orogenezy hercyńskiej, początek rozpadu Pangei. Szczyt rozwoju roślin iglastych; początek ekspansji gadów naczelnych, pierwsze ssaki.

Następna era: Kenozoik. Poprzednia era: Paleozoik.

Geologia

W mezozoiku następują intensywne ruchy płyt litosfery, które powodują rozdzielenie się powstałej w permie Pangei. W triasie rozpoczyna się formowanie Atlantyku. Najpierw powstaje wąski basen morski oddzielający Amerykę od Europy i Afryki. Wzrasta też obszar Oceanu Tetydy. Maksymalną powierzchnię osiąga w jurze. W triasie i jurze dochodzi do pierwszych, na razie słabych ruchów orogenezy alpejskiej (pionowe ruchy blokowe). W kredzie nasila się aktywność tektoniczna - dochodzi do wypiętrzenia Tatr.

Flora

Trias jest okresem panowania roślin nagozalążkowych iglastych. Rośliny kwiatowe (początkowo tylko magnoliowate) pojawiają się koniec ery mezozoicznej.

Fauna

Mezozoik to epoka dinozaurów, choć w triasie pojawiają się pierwsze prymitywne ssaki. Cała era charakteryzuje się wzrostem różnorodności gatunkowej gadów lądowych i morskich, której szczyt obserwujemy w jurze i kredzie. Poza znanymi już z wcześniejszego okresu gadami morskimi i lądowymi pojawiają się aktywnie latające gady, a także pierwsze prymitywne ptaki. Ewolucja bezkręgowców jest powolna, poza głowonogami (amonity i belemnity), które w związku z tym służą jako znakomite, pierwszorzędne skamieniałości przewodnie. Podobnie jak u schyłku paleozoiku, również i pod koniec mezozoiku dochodzi do masowego wymierania roślin i zwierząt - prawdopodobnie wywołanego upadkiem gigantycznego meteorytu w regionie półwyspu Jukatan. Największe straty ponoszą amonity, belemnity, mięczaki, otwornice i dinozaury.

Mezozoik w Polsce

Kredowe nasilenie aktywności tektonicznej powoduje znaczne wypiętrzenie Tatr. Śladem geologicznych przeobrażeń w Polsce są surowce skalne: wapienie, margle, kreda i dolomity wydobywane na Górnym Śląsku, Wyżynie Lubelskiej i w rejonie świętokrzyskim, a także skały fliszowe Karpat.

Materiał wydrukowany z portalu zgapa.pl dnia 2020-10-25 06:30:44