Czytaj więcej"/> Drukuj
Aleksander Gieysztor, herbu Gieysztor (urodzony 17 lipca 1916 w Moskwie - zmarł 9 lutego 1999 w Warszawie) - polski historyk mediewista, uważany za jedną z najwybitniejszych postaci polskiej nauki 2. połowy XX wieku w Polsce.
Urodził się w Moskwie, gdzie w czasie wojny wywędrowała jego rodzina z rodzinnej Białorusi. Od 1921 mieszkał w Warszawie. W roku 1937 ukończył studia na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego. W kampanii wrześniowej w 1939 roku, walczył jako podchorąży rezerwy. W czasie okupacji hitlerowskiej, działał w Biurze Informacji i Propagandy Komendy Głównej AK, zostając w końcu jednym z jej szefów. Uczestniczył w powstaniu warszawskim. W czasie wojny działalność konspiracyjną łączył z naukową - wykładał na Tajnym Uniwersytecie, a w 1942 obronił doktorat. W lipcu 1945 roku został adiunktem w Państwowym Instytucie Historii Sztuki i Inwentaryzacji Zabytków. We wrześniu 1945 roku, został adiunktem na Uniwersytecie Warszawskim. W roku 1949 został mianowany profesorem nadzwyczajnym historii Polski średniowiecznej i nauk pomocniczych historii na UW. Aleksander Gieysztor był dyrektorem Instytutu Historii UW (do 1975).
Mianowanie na profesora zwyczajnego (1960). W marcu 1964 roku podpisał słynny list 34 intelektualistów złożony prezesowi Rady Ministrów Józefowi Cyrankiewiczowi, w którym domagano się zmiany polskiej polityki kulturalnej zgodnie z prawami zagwarantowanymi w konstytucji państwa polskiego. Gdy w styczniu 1971 roku zapadła decyzja o odbudowie Zamku, Aleksander Gieysztor został członkiem Obywatelskiego Komitetu Odbudowy. Od 1971 roku członek PAN. Mianowany w 1975 roku wiceprzewodniczącym komitetu obudowy Zamku Królewskiego. Pierwszy długoletni dyrektor Zamku Królewskiego w Warszawie (do 1991), związany od początku z jego odbudową, a jeszcze wcześniej z pracami badawczymi. Pierwsze publikacje dotyczące Zamku już w latach 50. XX wieku. Od 12 grudnia 1980 do 1984 roku prezes PAN i ponownie od stycznia 1990 do 1992. W 1986 roku otrzymał Nagrodę Państwową I stopnia. W 1989 roku uczestnik obrad Okrągłego Stołu - formalnie wskazany przez stronę rządową, ale przy pełnym zaufaniu opozycji, 5 kwietnia przewodniczył posiedzeniu plenarnemu, które kończyło jego prace. Był jednym z założycieli w 1994 roku Wyższej Szkoły Humanistycznej w Pułtusku. Był mocno związany z tą uczelnią, do końca życia prowadził tam wykłady, będąc jednym z najbardziej cenionych i lubianych przez studentów wykładowców. Zmarł po półrocznej chorobie. Wyższej Szkole Humanistycznej w Pułtusku nadano w 1992 roku imię Aleksandra Gieysztora.
Honorowy Obywatel Miasta Warszawy (1992), oraz Miasta Pułtuska, członek wielu akademii nauk i stowarzyszeń naukowych na całym świecie, doktor honoris causa paryskiej Sorbony, wykładał gościnnie na wielu uczelniach.
Autor ok. 500 publikacji, a wśród nich:
Materiał wydrukowany z portalu zgapa.pl dnia 2020-10-23 23:05:43